• ΟΙ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ MOY
  • Ο ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ ΜΟΥ
  • ΑΠΟΣΥΝΔΕΣΗ
ZimZam Physics
  • Home
  • Βίντεο Φυσικής
  • Πειράματα
  • Ιστορία
  • Λεξιλογικά
  • Φυσική & Φιλοσοφία
  • Και κάτι άλλο...
  • Νέα
  • Επικοινωνία
  • Παραδόσεις
    • Β' Γυμνασίου
      • Θεωρία
      • Ασκήσεις
    • Γ' Γυμνασίου
      • Θεωρία
      • Ασκήσεις
    • Α' Λυκείου
      • Θεωρία
      • Ασκήσεις
    • Β' Λυκείου Γενικής Παιδείας
      • Θεωρία
      • Ασκήσεις
    • Β' Λυκείου Κατεύθυνσης
      • Θεωρία
      • Ασκήσεις
    • Γ' Λυκείου Κατεύθυνσης
      • Θεωρία
      • Ασκήσεις
  • Σημειώσεις
    • ΑΡΘΡΑ

      • Έβγαλαν βόλτα την αντιύλη
      • Ο νυχτερινός ουρανός του Απριλίου, χωρίς τηλεσκόπιο
      • Γιατί υπάρχει το φως;
      • Πόση ενέργεια απελευθερώνεται όταν συγκρούονται δυο υπερμαζικές μαύρες τρύπες;
      • Γιατί ο χώρος έχει τρεις διαστάσεις;
      • Το φαινόμενο Κόμπτον ως προϋπόθεση για την ύπαρξη της ζωής
      • Επιστήμονες επανέφεραν για πρώτη φορά δραστηριότητα σε κατεψυγμένους εγκεφάλους ποντικών
      • Είναι οι αναμνήσεις ψευδαισθήσεις;
      • Ο φυσικός που βρήκε έναν νέο τρόπο παρατήρησης του σύμπαντος
      • Οι μηχανές του James Watt που άλλαξαν τον κόσμο
    • ΣΧΟΛΙΑ

      • безплатен профил в binance στο Σμικρύνοντας τους επιταχυντές σωματιδίων
      • ΙστορίαΤουΑνθρώπου στο "Και εγώ ξεφεύγω..." ή ο συναισθηματικος σας λογαριασμός
      • Lefteris Mourikis στο Τα μπαλώματα στους δρόμους μας
      • Kostas Fryganiotis στο Το μάζεμα της ελιάς.
      • Kostas Fryganiotis στο Γυροσκόπιο: Μια συσκευή που μπορεί να σας τρελάνει!

Φυσική & Φιλοσοφία (242 άρθρα)

Το γήρας στο ζωϊκό και φυτικό βασίλειο (και τα ζώα που δε γερνούν «ποτέ»!)

19 Οκτωβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Δε γερνάνε όλα τα είδη στη Γη όπως οι άνθρωποι. Μερικά μάλιστα ξανανιώνουν όσο γερνάνε, ενώ άλλα δεν γερνάνε καθόλου!

Οι άνθρωποι, επειδή όλοι ανεξαίρετα γερνάνε και γίνονται όλο και πιο αδύναμοι, ώσπου τελικά να πεθάνουν, νομίζουν ότι αυτό είναι ένας καθολικός νόμος στη φύση και ότι κάτι παρόμοιο συμβαίνει γύρω τους με όλα τα άλλα είδη του πλανήτη. Όμως μια νέα μεγάλη διεθνής επιστημονική έρευνα έρχεται να καταρρίψει αυτήν τη λανθασμένη εντύπωση, δείχνοντας ότι το φαινόμενο της γήρανσης εμφανίζει μια αναπάντεχα μεγάλη ποικιλία.

Όπως αναφέρει το ΑΜΠΕ, οι ερευνητές από τη Δανία, τη Γερμανία, την Ολλανδία και την Αυστραλία, με επικεφαλής τον καθηγητή εξελικτικής βιολογίας Όουεν Τζόουνς του πανεπιστημίου της Νότιας Δανίας, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Nature», μελέτησαν συγκριτικά το φαινόμενο της γήρανσης σε μια μεγάλη γκάμα ειδών (θηλαστικά, σπονδυλωτά, ασπόνδυλα, φυτά, φύκη, μύκητες κ.α.).

Το βασικό -και μάλλον απρόσμενο- συμπέρασμα είναι ότι δεν εξασθενούν όλα τα ζώα καθώς γερνάνε (όπως συμβαίνει στον άνθρωπο, σε αρκετά άλλα θηλαστικά και στα πουλιά), ούτε αυξάνεται σε όλα η πιθανότητά τους να πεθάνουν από γηρατειά (θα πεθάνουν μεν, αλλά από άλλη αιτία, πχ θα γίνουν τροφή άλλου ζώου, θα καταστραφούν από μια φυσική καταστροφή κ.α.). Μάλιστα, σε μερικά είδη συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο, δηλαδή δυναμώνουν καθώς γερνάνε (για παράδειγμα, οι χελώνες και ορισμένα δένδρα), ενώ σε κάποια άλλα (όπως η ύδρα του γλυκού νερού) ο χρόνος περνάει χωρίς να τα «ακουμπά», δηλαδή δεν φαίνεται να επηρεάζονται ούτε αρνητικά, ούτε θετικά από τη γήρανσή τους.

Αποτέλεσμα εικόνας για baoab

«Πολλοί άνθρωποι, ακόμα και επιστήμονες, τείνουν να πιστεύουν ότι η γήρανση είναι αναπόφευκτη και ότι συμβαίνει σε όλους τους οργανισμούς στη Γη με τον τρόπο που γίνεται στους ανθρώπους, δηλαδή νομίζουν ότι κάθε είδος εξασθενεί καθώς γερνά και είναι πιο πιθανό να πεθάνει.

Όμως καθόλου δεν συμβαίνει κάτι τέτοιο», δήλωσε ο Όουεν Τζόουνς. «Υπάρχει μια ποικιλία στη θνησιμότητα και στη γονιμότητα των οργανισμών που μας εξέπληξε. Πρέπει να ερευνήσουμε περισσότερο το ζήτημα, προτού θεωρήσουμε ότι έχουμε πραγματικά καταλάβει τις εξελικτικές αιτίες της γήρανσης και, έτσι, να είμαστε σε θέση να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα των γηρατειών στους ανθρώπους», πρόσθεσε.

Η νέα μελέτη επισημαίνει ότι ενώ η γήρανση έχει μελετηθεί αρκετά στα θηλαστικά και στα πουλιά, αντίθετα στα υπόλοιπα είδη (λοιπά σπονδυλωτά, ασπόνδυλα, φυτά, φύκη, μύκητες κ.α.) οι επιστήμονες έχουν ερευνήσει το ζήτημα πολύ περιστασιακά και όχι σε βάθος.

 

art-to_outoftime (WinCE)

Τα παράδοξα με τη γήρανση

Στα περισσότερα είδη θηλαστικών, η θνησιμότητα όντως -όπως και στους ανθρώπους- αυξάνει με την ηλικία, υπάρχουν όμως άλλα είδη στα οποία συμβαίνει το παράδοξο η θνησιμότητά τους να μειώνεται όσο γερνάνε. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της χελώνας της ερήμου, στην οποία η μεγαλύτερη θνησιμότητα παρατηρείται στην αρχή της ζωής της και μετά μειώνεται σταδιακά. Κάτι ανάλογο συμβαίνει σε ουκ ολίγα δέντρα και φυτά.

Από την άλλη, υπάρχουν είδη με σταθερά χαμηλή θνησιμότητα καθ’ όλη τη ζωή τους, με αποκορύφωμα την ύδρα, η οποία, σύμφωνα με επιστημονικές εκτιμήσεις, είναι κατά κάποιον τρόπο αθάνατη, αφού ακόμα και μετά από 1.400 χρόνια υπολογίζεται ότι μπορεί να ζει ακόμα.

ΥδραΥδρα

Τα πιο διαφορετικά είδη (ροδόδενδρα, καβούρια, σαύρες, βάτραχοι κ.α.) εμφανίζουν αξιοσημείωτα χαμηλή μεταβολή της θνησιμότητάς τους με το πέρασμα του χρόνου, με άλλα λόγια τα γηρατειά δεν τους αφορούν ιδιαίτερα.

Εξάλλου, περίεργα πράγματα -αντίθετα με την ανθρώπινη εμπειρία- συμβαίνουν και με τη γονιμότητα, καθώς υπάρχουν είδη, ιδίως ορισμένα φυτά, που γίνονται όλο και πιο γόνιμα όσο «γερνάνε». Αλλά και όσον αφορά το προσδόκιμο της ζωής, η ποικιλία είναι εντυπωσιακή: υπάρχουν είδη που εμφανίζουν συνεχώς αυξανόμενη θνησιμότητα στη διάρκεια της ζωής τους, παρ’ όλα αυτά ζουν αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα. Υπάρχουν όμως και είδη που, ενώ έχουν συνεχώς μειούμενη θνησιμότητα όσο περνάει ο χρόνος, παρόλα αυτά ζουν λίγο μόνο καιρό.

Όπως είπε ο Όουεν Τζόουνς, μετά από όλα αυτά, «δεν έχει νόημα να ορίζει κανείς τη γήρανση με βάση το πόσο μπορεί ένα είδος να γεράσει, αλλά με βάση την πορεία της θνησιμότητάς του, δηλαδή αν αυτή αυξάνεται με το πέρασμα του χρόνου, μειώνεται ή μένει σταθερή».

______

Πηγή: newsbeast.gr

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: ζωϊκό βασίλειο, γηρατειά, βιολογία, γήρας, γήρανση, ζώα
Tweet

Οι ήχοι πλανητών και λοιπών ουρανίων σωμάτων, όπως τους κατέγραψε η NASA!

3 Οκτωβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Η Φυσική των διαστημικών ήχων

Πώς «ακούγονται» οι πλανήτες και τα λοιπά ουράνια σώματα;

Στην πραγματικότητα, οι πλανήτες δεν παράγουν ήχους που μπορεί κανείς να ακούσει όντας κοντά τους.

Εξάλλου, στο διάστημα δεν υπάρχει ατμόσφαιρα, πόσο, μάλλον, ατμόσφαιρα με επαρκή πυκνότητα για τη διάδοση του ήχου. Ο ήχος δεν μπορεί να διαδοθεί με τον τρόπο που διαδίδεται εντός της γήινης ατμόσφαιρας, δηλαδή με τη μορφή [ηχητικών] διαμηκών κυμάτων.

Εντούτοις, όλα τα ουράνια σώματα και, μεταξύ αυτών, και οι πλανήτες, εκπέμπουν ακτινοβολίες σε όλο το φάσμα δυνατών εκπομπών. Εξ αυτού, ένα μικρό μόνο τμήμα είναι ορατό στον άνθρωπο.
Με κατάλληλη επεξεργασία από τους επιστήμονες της όμως, η NASA αποκωδικοποίησε ένα άλλο, μικρό, τμήμα αυτών των εκπομπών,  καθιστώντας τες ακροάσιμες από τον άνθρωπο.

Πώς ακούγονται πλανήτες και άλλα ουράνια σώματα;

Στα βίντεο που ακολουθούν θα ακούσετε απόκοσμες δονήσεις από το Φεγγάρι, τον Ήλιο, τον Κρόνο, τον Ποσειδώνα, το Δία, τον Ουρανό αλλά και τη Γη!

 

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: Δίας, ουρανός, γη, πλανήτης, διάστημα, Ποσειδώνας, NASA, ήχος, ήλιος, Πλανήτες, φεγγάρι, Αστρονομία, Κρόνος
Tweet

Rosalind Franklin: Η “σβησμένη” υπογραφή πίσω από δύο Nobel

28 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Στο σήμερα, που χωρίς υπογραφή και όνομα και πνευματικό δικαίωμα, τίποτα δεν πηγαίνει μακριά, χωρίς μπλεξίματα με τον νόμο, το όνομα της Rosalind Franklin θα απλωνόταν δικαιωματικά δίπλα σ’ αυτά των Watson, Crick και Wilkins.

923649_rosalind-franklin2_1

Το Νόμπελ για την αποκωδικοποίηση της διπλής έλικας του DNA θα είχε τέσσερις παραλήπτες και δεν θα άνοιγε ποτέ μία από τις πιο εντυπωσιακές συζητήσεις για κάποιους που είχαν τ’ όνομα και μία που είχε τη χάρη. Λογοκλοπή; Κλεφτές ματιές στις σημειώσεις μίας νεαρής γυναίκας που στις αρχές του ‘50 προσπαθούσε επίμονα να χωρέσει την επιστημοσύνη της σε μία κοινωνία ανδρών;

Συμφωνία και προπαγάνδα εναντίον της «καημένης Ρόζι», που χωρίς τη συμβολή της δύσκολα ή τουλάχιστον σημαντικά αργότερα θα λυνόταν η αποκωδικοποίηση του γονιδιώματος όλων των μορφών ζωής και ιών; Ακαδημαϊκός μισογυνισμός και έμφυλες διακρίσεις στα επιστημονικά εργαστήρια της εποχής;

Και ναι, και όχι, και πολύ περίπου, και μισόλογα να συντηρούν μέχρι σήμερα έναν ανοιχτό διάλογο για τη θέση των γυναικών στα εργαστήρια. Δύσκολα πράγματα γενικώς, και ειδικώς για τη Rosalind Elsie Franklin, αγγλίδα, κόρη εύπορης εβραϊκής οικογένειας, ένα παράξενο, έξυπνο κορίτσι που τα καταφέρνει με άνεση στα «καθόλου κοριτσίστικα» για την εποχή μαθήματα: φυσική, χημεία, βιολογία και υποτροφία για το ανδροκρατούμενο Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ, εργαστήρια Φυσικής Χημείας με ανέμπνευστους και έτοιμους να την αποτρέψουν καθηγητές, φυσική, χημεία και έρευνα στις λεπτές μοριακές δομές του άνθρακα, PhD το 1945, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Παρίσι το 1947 και ξανά στο Βασιλικό Κολλέγιο του Λονδίνου το 1951, ως επιστημονικός συνεργάτης.

Οι νικητές του '62: Francis Harry, James Dewey Watson, Maurice Hugh Frederick Wilkins

Οι νικητές του ’62: Francis Harry, James Dewey Watson, Maurice Hugh Frederick Wilkins

Πόσοι τύποι DNA; Δύο. Α και Β. Πόσες συγκρούσεις; Άπειρες. Η Franklin ερευνά τα δεδομένα τύπου Α και ο Wilkins του Β. Εκείνος πιθανολογεί ότι πρόκειται για έλικα, εκείνη φωτογραφίζει την περίθλαση των ακτίνων Χ, χωρίς να είναι ακόμη σίγουρη. Το «κυνηγητό» έχει ήδη ξεκινήσει, αν ρίξει κανείς μια ματιά σε βιογραφίες της Franklin και μαρτυρίες που την αφορούν. Από τη μία περιγράφεται ως δύστροπη, επίμονη και οργισμένη με τους (άντρες) συναδέλφους της, με καμία διάθεση να μοιραστεί σημειώσεις και να αναπτύξει φιλίες σ’ έναν σκληρό, αρσενικό, κυρίαρχο κόσμο που έχει όλη την καλή διάθεση να την παραγκωνίσει, ει δυνατόν, αφού πληροφορηθεί τι «μαγειρεύει» στο εργαστήριο της.

Από την άλλη, ως ένας άνθρωπος κλειστός, προσηλωμένος, με αγάπη για τη ζωή και τα ταξίδια, με λίγους και πιστούς φίλους και πίστη σ’ αυτό που κάνει. Σχεδόν απομακρύνεται – για την ακρίβεια μετατίθεται – το 1953 στο Birkbeck College, λόγω των επιστημονικών διαφωνιών της με τον συντονιστή των εργαστηρίων του Βασιλικού Κολλεγίου του Λονδίνου και των κάκιστων σχέσεων με τον (με το ζόρι) συνεργάτη της Maurice Wilkins, τον 3ο της παρέας του Νόμπελ.

Το εργαστήριο της Φράνκλιν στο Κολλέγιο Βirkbeck, φωτογραφημένο λίγο μετά τον θάνατό της

Το εργαστήριο της Φράνκλιν στο Κολλέγιο Βirkbeck, φωτογραφημένο λίγο μετά τον θάνατό της

Βρισκόταν στον 5ο όροφο μιας βομβαρδισμένης έπαυλης του 18ου αι. Πώς, όμως, «συναντήθηκε» αυτή η επιστημονική «παρέα» ανδρών με τη νεαρή τότε κρυσταλλογράφο; Πώς προέκυψε και οι 3 έμειναν στην ιστορία- και μ’ ένα Νόμπελ στα χέρια- και η συνεισφορά της τέταρτης αποκαθίσταται χρόνια μετά, μέσα από βιογραφίες και μελέτες για το έργο της; Έργο, το οποίο οδήγησε και σ’ ένα δεύτερο Νόμπελ; Τι πήγε στραβά; Το να είσαι γυναίκα επιστήμων στο Βασιλικό Κολλέγιο του Λονδίνου το ’50 μάλλον δεν ήταν εύκολη υπόθεση.

Σύμφωνα με μία μάλλον φεμινιστική προσέγγιση της διαδρομής της Franklin – ο λόγος για τη βιογραφία της Anne Sayre – οι διακρίσεις σε βάρος γυναικών ήταν καθεστώς στον ακαδημαϊκό κόσμο. «Όσο το αρσενικό προσωπικό του Κολλεγίου μπορούσε να γευματίζει στη μεγάλη και άνετη σάλα, στις γυναίκες επιτρεπόταν να τρώνε στις φοιτητικές αίθουσες ή ακόμη χειρότερα έξω από το κτήριο», γράφει και η αλήθεια είναι ότι ακόμη και μετά το ’60 αναφέρονται περιπτώσεις εκπαιδευτικών ιδρυμάτων πανευρωπαϊκής εμβέλειας που την εκτίμηση τους για το γυναικείο φύλο την έδειχναν ξεχνώντας να δημιουργήσουν ladies rooms ή ακόμη χειρότερα εξορίζοντας το WC γυναικών στο πιο απροσπέλαστο σημείο του campus.

Σ’ ένα τέτοιο πλαίσιο η Franklin το ’51 μπαίνει σε δικό της εργαστήριο στο King’s College, ως επιστημονικός συνεργάτης του Medical Research Council και υπό τον διευθυντή του, John Randal.

franklin

 Αν και προσλαμβάνεται για να δουλέψει στις περιθλάσεις ακτίνων Χ βιολογικών μορίων, ο Randal της συνιστά να εστιάσει στη δομή του DNA. Την εφοδιάζει με την καλύτερη ομάδα ερευνητών, την πιο προηγμένη τεχνολογία για την εποχή, τον πιο καταρτισμένο φωτογράφο ακτινογραφιών. Και ξεχνά να την ενημερώσει ότι πάνω στο ίδιο αντικείμενο, σε εργαστήριο του ίδιου Κολλεγίου, εργάζεται ο συνάδελφος της Maurice Wilkins.

Επίσης, ξεχνά να ενημερώσει τον Wilkins και τον συνεργάτη του Raymond Gosling ότι η Franklin πρακτικά προσελήφθη για να επιβλέπει την πορεία των μελετών τους και να λύνει γρίφους, λόγω της εμπειρίας της ως ερευνήτρια στο Κρατικό Χημείο των Παρισίων, λίγα χρόνια νωρίτερα. Πάνω σ’ αυτό το κενό ενημέρωσης χτίζεται μία τεράστια κόντρα ανάμεσα στον χαμηλών τόνων και κάπως φοβισμένο Wilkins και την αποφασιστική και σίγουρα αυστηρά απόμακρη Franklin. O συνεργάτης της Rosalind Franklin, Aaron Klug, νικητής του Νόμπελ Χημείας το 1982

Εκείνος ήξερε τι εξοπλισμό να παραγγείλει για το εργαστήριο, εκείνη ήξερε πώς να τον χειριστεί. Επίσης, εκείνη γνώριζε τη ζωτική σημασία τεχνικών – όπως η ενυδάτωση των υπό εξέταση δειγμάτων.

O συνεργάτης της Rosalind Franklin, Aaron Klug, νικητής του Νόμπελ Χημείας το 1982

O συνεργάτης της Rosalind Franklin, Aaron Klug, νικητής του Νόμπελ Χημείας το 1982

Όταν κάποτε ο Wilkins ζήτησε να ενημερωθεί γι’ αυτή τη βελτιωμένη μέθοδο, λέγεται ότι η Rosalind του απάντησε με υποτιμητικό τρόπο, αν και η πραγματικότητα ήταν ότι του απάντησε σε τόνο που δεν επιτρεπόταν – για την εποχή και τα εργαστήρια – σε γυναίκα. Πόσοι τύποι DNA; Δύο. Α και Β. Πόσες συγκρούσεις; Άπειρες. Η Franklin ερευνά τα δεδομένα τύπου Α και ο Wilkins του Β. Εκείνος πιθανολογεί ότι πρόκειται για έλικα, εκείνη φωτογραφίζει την περίθλαση των ακτίνων Χ, χωρίς να είναι ακόμη σίγουρη. Μέχρι την ημέρα που φεύγει από το King’s College για το Birkbeck οι σχέσεις με τους συγκεκριμένους συναδέλφους είναι τυπικές, κακές. Τυπικά κακές.

«Μετακομίζω από ένα παλάτι σε μία τρώγλη, αλλά θα μου είναι απείρως πιο ευχάριστο», γράφει γι’ αυτή την εξέλιξη σε μια φίλη της στο Παρίσι και πλέον είναι αντιληπτό τι εννοεί. Μέχρι τότε η Franklin κρύβει τα αποτελέσματα της δουλειάς της στο εργαστήριο και φυσικά υπάρχει λόγος, έχει ονοματεπώνυμο και με τη συνεργασία βοηθού αντιγράφει τις φωτογραφίες που εκείνη βγάζει στο εργαστήριο της. Ο άσχετος στον τομέα της κρυσταλλογραφίας Wilkins έχει κάθε λόγο να θέλει να ρίξει μία ματιά σ’ αυτά τα δεδομένα και είναι η φωτογραφία με τον αριθμό «51» που θα τον βοηθήσει να λύσει το πρόβλημα, όταν οι έρευνες του για το DNA βρεθούν σε αδιέξοδο.

Η θρυλική φωτογραφία με τον αριθμό 51

Η θρυλική φωτογραφία με τον αριθμό 51

 Σύμφωνα με το βιβλίο “Double Helix”, που ο Watson θα γράψει περίπου 6 χρόνια μετά την απονομή του Νόμπελ τον Δεκέμβριο του 1962, είναι ο Wilkins που του δείχνει αυτή τη φωτογραφία κατά τη διάρκεια δείπνου, μία ξεκάθαρη απόδειξη της ελικοειδούς δομής του DNA. Τον πιέζει να «μεταφράσει» το τι βλέπει σ’ αυτή τη φωτογραφία και φυσικά είναι ένα ντοκουμέντο που θα πάρει, κρυφά από την Franklin, χωρίς την άδεια της. (Πολύ αργότερα, όταν θα υπάρξουν οι πρώτες κατηγορίες περί «υφαρπαγής στοιχείου», η «αντεπίθεση» του πανεπιστημιακού ιδρύματος θα ισχυριστεί ότι η Franklin αποχώρησε και πως ό,τι συνέβαινε στο εργαστήριο ήταν πνευματική ιδιοκτησία του ιδρύματος και άρα τα ευρήματα μπορούσαν να περάσουν στη διάθεση των συνεχιστών της έρευνας. Αστειότητες). Αυτό το δεδομένο είναι το κομμάτι που λείπει από το παζλ της αποκωδικοποίησης, σε αυτό το κομμάτι στηρίζεται το μοντέλο για την αποκωδικοποίηση του γονιδιώματος.

Η Νικόλ Κίντμαν ως Franklin στο θεατρικό έργο "Η φωτογραφία 51", που ανέβηκε φέτος σε σκηνή του Λονδίνου

Η Νικόλ Κίντμαν ως Franklin στο θεατρικό έργο “Η φωτογραφία 51”, που ανέβηκε πρόσφατα σε σκηνή του Λονδίνου

Η «καημένη η Ρόζι», ένα υποκοριστικό του ονόματος της που αποστρεφόταν βαθιά, ίσως γιατί έτσι είχε επιλέξει να της απευθύνεται ο Watson, πεθαίνει το 1958 από καρκίνο των ωοθηκών. Ως αιτία της ασθένειας, παρά τα τις gossip εικασίες της εποχής περί μεγάλης θλίψης λόγω παραγκωνισμού, προβάλλεται η υπερέκθεση της σε ακτίνες Χ και σε μία εποχή που δεν ήταν ακόμη γνωστές οι συνέπειες μιας τέτοιας δραστηριότητας. Μεγαλόψυχα κάποιοι της πιστώνουν γενναιοδωρία και καμία μνησικακία: προς το τέλος της ζωής της είχε αναπτύξει φιλικές σχέσεις με τις οικογένειες των ανθρώπων που τελικά την έσπρωξαν εκτός King’s College .

Λογικό, αφού δεν ενημερώθηκε ποτέ για το μέγεθος της συνεισφοράς της. Μέχρι το θάνατο της έχει καταφέρει να θεωρείται πρωτοπόρα γυναικεία φιγούρα της επιστήμης, αν και δεν υπήρξε ποτέ φεμινίστρια με τον τρόπο που κάποιες βιογραφίες επιχείρησαν να την παρουσιάσουν. Και έβαλε τις βάσεις για ακόμη ένα Νόμπελ: το 1982, ο συνεργάτης της Aaron Klug τιμάται με το Νόμπελ Χημείας «για την ανάπτυξη κρυσταλλογραφικής ηλεκτρονικής μικροσκοπίας και τη διαλεύκανση της δομής των βιολογικά σημαντικών συνδέσεων νουκλεϊκού οξέος – πρωτεΐνης». Ήταν ένα case study πάνω στο οποίο ξεκίνησε να εργάζεται η Franklin και το παρουσίασε στον Klug, γνωρίζοντας ή αγνοώντας, άγνωστο, ότι εκείνος θα το ολοκλήρωνε. Τουλάχιστον, εκείνος έχει δηλώσει, ότι αν η Franklin ζούσε μέχρι τότε, το Νόμπελ θα το παραλάμβαναν μαζί. Α, και το ότι η φωτογραφία της πρακτικά άνοιξε τα μάτια των Watson και Crick για την κατεύθυνση που θα έπρεπε να πάρουν οι έρευνες τους.

Κλεφτή ματιά; Λογοκλοπή; Παραγκωνισμός; Μισογυνισμός; Όπως και να το πει κανείς, είτε βασιστεί στη βιογραφία που υπέγραψε η Anne Sayre είτε σ’ εκείνη τη μεταφεμινιστική της Brenda Maddox είτε στον επίλογο – απολογία του μετανιωμένου (;) Watson, το σίγουρο είναι ότι το σύστημα έχει πολλούς τρόπους για να «καταπίνει» δουλειές και ιδέες, να εξαφανίζει υπογραφές, να σε βάζει στην άκρη, να παρουσιάζει πολλές διαφορετικές ερμηνείες μίας ξεκάθαρης κατάστασης που έγινε αφορμή για έρευνες, συζητήσεις και αποκαλύψεις. Και φυσικά, υπάρχει πάντα η ειρωνεία της τύχης και οι γκριμάτσες της ζωής, σε οτιδήποτε χτίζεται πάνω σε κάτι κλεμμένο ή έστω σε μια κλεφτή ματιά στη δουλειά κάποιου άλλου.

Watson και Crick σε φωτογραφία της εποχής στο πλαίσιο και την.. ατμόσφαιρα των μελετών τους για το DNA 

Watson και Crick σε φωτογραφία της εποχής στο πλαίσιο και την.. ατμόσφαιρα των μελετών τους για το DNA

Το 2013 το Νόμπελ του Francis Harry Compton Crick πωλήθηκε από την οικογένεια του σε δημοπρασία έναντι 2,2 εκ. δολαρίων, μία κίνηση που δημιούργησε κύματα δυσφορίας στην επιστημονική κοινότητα. Λίγους μήνες αργότερα, ο James Dewey Watson ανακοινώνει την πρόθεση του να κάνει ακριβώς το ίδιο μέσω του οίκου Christie’s, διευκρινίζοντας ότι μέρος των εσόδων θα δοθεί σε επιστημονικά κέντρα, στα οποία πέρασε μεγάλος μέρος της σταδιοδρομίας του. Κατά καιρούς, στο «σφυρί» έχουν βγει από σημειώσεις και επιστολές τους, μέχρι λερωμένες ποδιές των εργαστηρίων τους, σημειώσεις και φωτογραφίες τους πανάκριβα αγορασμένες από επιχειρηματίες που στόχο είχαν να ενθαρρύνουν το επιστημονικό έργο. Πουλάει κανείς κάτι για το οποίο βραβεύτηκε και κόπιασε ή απλώς η ζωή ξέρει να βάζει τα πράγματα στη θέση τους με τους μυστήριους τρόπους της; Να κάτι για το οποίο έχει αποφανθεί η Franklin, χωρίς να ξέρει ότι η διατύπωση της θα «σημάδευε» γεγονότα πολύ μετά τον θάνατο της:

«Επιστήμη και καθημερινότητα δεν διαχωρίζονται. Η επιστήμη, για ‘μένα, είναι μία μερική εξήγηση της ζωής. Στηρίζεται σε γεγονότα, εμπειρία και πείραμα».

Η διατύπωση της «σηκώνει» πολλές αναγνώσεις για το ποια ήταν, πώς έζησε και εργάστηκε και ποιοι ήταν, πώς έζησαν και πώς εξελίχθηκαν οι «συνεργάτες» της.

franklin2Πηγή: lifo.gr (Χριστίνα Γαλανοπούλου)

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: έλικα, dna, Νόμπελ, Rosalind Franklin, Nobel
Tweet

Κιπ Θορν: «Στο Σύμπαν υπάρχουν εξωγήινοι, μα δεν θα… γνωριστούμε»

28 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Ο Κιπ Θορν έγινε γνωστός για τη συμβολή του στη Βαρυτική Φυσική και την Αστροφυσική. Δίδαξε ως καθηγητής στη μεγάλου κύρους έδρα Feynman για τη Θεωρητική Φυσική του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Καλιφόρνιας (Caltech) και είναι από τους κορυφαίους ειδικούς παγκοσμίως στις συνέπειες που έχει στην Αστροφυσική η Γενική Θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνσταϊν.

Το 2017 του απονεμήθηκε το βραβείο Νομπέλ Φυσικής για την πρωτοποριακή εργασία του στα βαρυτικά κύματα και για τη συμβολή του στην προώθηση της κατασκευής πειραματικής διάταξης, ικανής να καταγράψει τις ανεπαίσθητες αλλοιώσεις του χωροχρόνου που προκαλούν τα βαρυτικά κύματα.

Στο βιβλίο του «Η Επιστήμη του Interstellar» ο Κιπ Θορν περιγράφει τις εμπειρίες του ως επιστημονικός σύμβουλος της ομώνυμης ταινίας η οποία προτάθηκε για πολλά βραβεία και κέρδισε τελικά βραβείο Οσκαρ για τα οπτικά εφέ. Στο βιβλίο του ο Θορν εξηγεί ότι όσα συμβαίνουν επί της οθόνης και μοιάζουν βγαλμένα από τη φαντασία των σεναριογράφων είναι θεμελιωμένα σε αληθινή επιστήμη.

 

  • Πριν από λίγες εβδομάδες είδαμε πρώτη φορά μια πραγματική εικόνα μιας μαύρης τρύπας, επίτευγμα που χαιρετίστηκε από την παγκόσμια επιστημονική κοινότητα και έγινε πρώτη είδηση παγκοσμίως. Αυτό που είδατε ήταν κάτι που περιμένατε να δείτε ή υπήρξε κάτι που σας εξέπληξε;

«Είδα αυτό που σε γενικές γραμμές περίμενα. Δυστυχώς, αυτή η πρώτη εικόνα ήταν χαμηλής ανάλυσης και ελήφθη σε μήκη κύματος τέτοια που δεν επιτρέπουν την καταγραφή σημαντικών λεπτομερειών όπως την κίνηση των αερίων και γενικότερα της ύλης γύρω από μια μαύρη τρύπα. Είναι βέβαιο ότι με τη συνεχή εξέλιξη της τεχνολογίας, τόσο στα τηλεσκόπια όσο και στις τεχνικές απεικόνισης, πολύ σύντομα θα έχουμε ολοένα και πιο λεπτομερείς εικόνες και θα μπορούμε συνδυάζοντας αυτές τις εικόνες να δημιουργήσουμε βίντεο που να δείχνουν πώς λειτουργούν οι μαύρες τρύπες και πώς η περιστροφή τους προκαλεί τον σχηματισμό εντυπωσιακών πιδάκων ύλης που μοιάζουν να ξεπετάγονται με τρομερή ορμή από το εσωτερικό τους».

  • Η εικόνα της μαύρης τρύπας όπως την είδαμε στο Interstellar είναι πάνω-κάτω αυτή που πιστεύετε ότι έχουν οι μαύρες τρύπες και στην πραγματικότητα;

«Αυτό που είδατε στην ταινία δεν ήταν προϊόν επιστημονικής φαντασίας αλλά μια απεικόνιση βάσει όσων γνωρίζουμε για τις μαύρες τρύπες. Αν κοντά σε μια μαύρη τρύπα υπάρχει ένας δίσκος ύλης παρόμοιος με τα δαχτυλίδια του Κρόνου που στην ταινία ήταν κοντά στην μαύρη τρύπα και τοποθετήσουμε μια κάμερα στο ύψος αυτού του δίσκου, τότε η εικόνα θα είναι αυτή ακριβώς που είδατε στην ταινία. Δουλέψαμε με τις εξισώσεις του Αϊνσταϊν για να δούμε τις πιθανές αλληλεπιδράσεις της ύλης και του φωτός με τη μαύρη τρύπα και πιστεύουμε ότι αυτό που είδατε στην ταινία είναι αυτό ακριβώς που θα δει κάποιος αν κοντά σε μια μαύρη τρύπα υπάρχει ένας λεπτός δίσκος ύλης. Θα είναι μια διαφορετική εικόνα από αυτή που είδαμε πριν από λίγες εβδομάδες, γιατί σε αυτή την εικόνα υπήρχε ένα στροβιλιζόμενο αέριο το οποίο έχει διαφορετική συμπεριφορά και αλληλεπίδραση από ένα επίπεδο δίσκο αερίων και ύλης».

  • Πιστεύετε ότι θα καταφέρει η ανθρωπότητα να στείλει ένα σκάφος σε μια μαύρη τρύπα ώστε να συλλέξουμε από κοντά στοιχεία για αυτές και να μάθουμε με άμεση παρατήρηση τι συμβαίνει εκεί;

«Είμαι πολύ αισιόδοξος γιατί γνωρίζω ότι ήδη σχεδιάζεται μια αποστολή στο κοντινότερο άστρο, τον Εγγύτατο του Κενταύρου, με μικροσκοπικά διαστημικά σκάφη που θα κινούνται με τρομερές ταχύτητες, ίσως κοντά σε αυτές του φωτός. Πιστεύω ότι θα ζήσω για να δω αυτή την αποστολή. Με τέτοια σκάφη θα μπορέσουμε να προσεγγίσουμε και μια μαύρη τρύπα. Μπορεί εγώ πιθανότατα να μη ζω, αλλά πιστεύω ότι στο κοντινό μέλλον, σε μερικές δεκαετίες ίσως, θα καταφέρουμε να φθάσουμε σε μια μαύρη τρύπα».

  • Πιστεύετε ότι θα καταφέρουμε κάποτε να αποκαλύψουμε τα μυστικά των μαύρων τρυπών; Να αποκωδικοποιήσουμε τους μηχανισμούς τους;

«Πρέπει να μάθει ο κόσμος ότι έχουμε ήδη καταφέρει να κατανοήσουμε όλα τα φαινόμενα που συμβαίνουν στην επιφάνεια μιας μαύρης τρύπας. Το τι συμβαίνει μετά τον ορίζοντα των γεγονότων είναι πλέον αυτό που πρέπει να ερευνήσουμε, και ήδη πολλοί συνάδελφοί μου ασχολούνται με αυτό το ζήτημα. Πιστεύω ότι σε μερικές δεκαετίες θα έχουμε βρει και αυτές τις απαντήσεις».

  • Κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί πολλές θεωρίες για τις ιδιότητες των μαύρων τρυπών, ακόμη και για τον λόγο της ύπαρξής τους. Κάποιοι λένε ότι διαστρεβλώνουν τον χωροχρόνο, και άρα θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως μηχανές του χρόνου, άλλοι λένε ότι αποτελούν κοσμικά τούνελ που ενώνουν το δικό μας Σύμπαν με κάποιο ή κάποια άλλα. Πιστεύετε ότι αυτά είναι απλά σενάρια επιστημονικής φαντασίας ή μπορεί να υπάρχει σε αυτά κάποια βάση;

«Οχι, δεν βασίζονται σε κάποια επιστημονική βάση όλα αυτά. Οσον αφορά τα ταξίδια στον χώρο και τον χρόνο, δεν είναι οι μαύρες τρύπες εκείνες που μπορεί να πετυχαίνουν κάτι τέτοιο αλλά οι λεγόμενες σκουληκότρυπες. Ομως δεν είμαι βέβαιος αν υπάρχουν και πού μπορεί να υπάρχουν, αφού εκτός των άλλων η ύπαρξη τους αντιβαίνει στους θεμελιώδης νόμους της Φυσικής. Δεν είμαι απόλυτος στο ότι δεν υπάρχουν σκουληκότρυπες, αλλά όπως προείπα συγκρούονται με τους θεμελιώδης νόμους της Φυσικής».

  • Μια και το έφερε η κουβέντα, ποια είναι η άποψή σας για τις θεωρίες που αναφέρουν ότι το δικό μας Σύμπαν δεν είναι το μοναδικό αλλά ότι υπάρχουν και άλλα πολλά;

«Η απάντησή μου είναι ότι δεν έχω κάποια απάντηση σε αυτό το ερώτημα. Δεν μπορώ να πω αν υπάρχουν ή όχι άλλα Σύμπαντα».

  • Πιστεύετε ότι η Γη φιλοξενεί τον μοναδικό νοήμον και προηγμένο τεχνολογικά πολιτισμό στο Σύμπαν ή ότι κάπου εκεί έξω υπάρχουν και άλλοι εξελιγμένοι πολιτισμοί;

«Πιστεύω ότι υπάρχουν και άλλοι και μάλιστα πιο εξελιγμένοι από εμάς πολιτισμοί, αλλά βρίσκονται πολύ, μα πάρα πολύ μακριά, και ότι πιθανώς δεν θα έρθουμε ποτέ σε επαφή μαζί τους».

  • Ποια πιστεύετε ότι θα είναι η επόμενη μεγάλη ανακάλυψη στον τομέα της Φυσικής, το επόμενο μεγάλο επίτευγμα, ή ποιο θα επιθυμούσατε εσείς να είναι;

«Δεν ξέρω αν θα είναι η αμέσως επόμενη, πιθανότατα δεν θα είναι, αλλά εγώ θα ήθελα να απαντηθούν όλα τα ερωτήματα που υπάρχουν για τη γέννηση του Σύμπαντος και παράλληλα να απαντηθούν και τα ερωτήματα που σχετίζονται με την ύπαρξη της βαρύτητας η οποία βέβαια συνδέεται και αυτή με όσα συνέβησαν κατά τη γέννηση του Σύμπαντος. Θα είναι πολύ σημαντικό επίσης να υπάρξουν εξελίξεις στον τομέα της Κβαντικής Φυσικής».

Αποτέλεσμα εικόνας για universe

  • Εργάζεστε αυτήν τη στιγμή για κάποια ταινία;

«H Λίντα Ομπστ που είναι πολύ γνωστή παραγωγός ταινιών στο Χόλιγουντ, είναι προσωπική μου φίλη και μαζί είχαμε γράψει το σενάριο του Interstellar. Μαζί με τη Λίντα είμαστε πάλι στη διαδικασία δημιουργίας μιας ταινίας επιστημονικής φαντασίας, με διαφορετικά χαρακτηριστικά από εκείνα του Interstellar, αλλά αυτήν τη στιγμή δεν μπορώ να αποκαλύψω περισσότερες λεπτομέρειες γιατί ακόμη δεν έχει ξεκαθαριστεί αν η ταινία τελικά θα γυριστεί, αν και όλα δείχνουν ότι θα γίνει. Αυτό που μπορώ να σας πω όμως είναι ότι για το σενάριο αυτής της ταινίας δουλέψαμε μαζί με τη Λίντα, αλλά και με τον Στίβεν Χόκινγκ λίγο καιρό προτού πεθάνει, και ένας βασικός λόγος που θέλω η ταινία αυτή να γυριστεί είναι για να την αφιερώσω στον καλό μου φίλο Στίβεν».

ΥΓ.: Να σημειωθεί ότι το αρχικό σενάριο του Interstellar ήταν γραμμένο εξ ολοκλήρου από τον Κιπ Θορν και τη Λίντα Ομπστ, αλλά τελικά ο Κρίστοφερ Νόλαν έκανε αρκετές παρεμβάσεις στην πλοκή και την εξέλιξη, και ο Θορν προτίμησε να αναφέρεται μόνο ως επιστημονικός σύμβουλος της ταινίας αφού ομολογεί ότι οι ιδέες του Νόλαν ήταν καταπληκτικές και έτσι ο ίδιος αποφάσισε να υποχωρήσει από το αρχικό δικό του σχέδιο.

***

Πηγή: protagon.gr (Θοδωρής Λαΐνας)

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: διάστημα, σύμπαν, εξωγήινοι, εξωγήινη ζωή, Κιπ Θορν
Tweet

Φθινοπωρινή Μετεωρολογία: τι είναι ο «υετός»; Πώς δημιουργείται η βροχή, το χιόνι και το χαλάζι;

28 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Ο Υετός

http://49lyk-athin.att.sch.gr/YDROLOGIKOS_KYKLOS_files/image001.gif
Σχηματική αναπαράσταση του φυσικού μηχανισμού της παραγωγής των υδρομετεώρων, καλούμενος υδρολογικός κύκλος.

Υετός γενικά ονομάζεται κάθε πτώση ή εναπόθεση στο έδαφος προϊόντων του ύδατος (σε υγρή ή στερεά μορφή, επιμερισμένη) τα οποία προέρχονται από συμπύκνωση των υδρατμών της ατμόσφαιρας.

Κυριότερες μορφές του «υετού» είναι: η Βροχή, το Χιονόνερο ή Χιονόβροχο ή Χιονόλυτο, οι Ψεκάδες, το Χαλάζι, το Χιόνι, οι Χιονόκοκκοι, οι Παγοβελόνες, οι Παγόκοκκοι και ο Υαλοπάγος που δημιουργείται όμως στο έδαφος. Οι παραπάνω μορφές ονομάζονται και υδατώδη μετεωρολογικά κατακρημνίσματα, ή ατμοσφαιρικά κατακρημνίσματα, όταν αναφέρονται στη μετεωρολογία.

Η Βροχή

Αποτέλεσμα εικόνας για thunder rain

Η Βροχή ή βροχόπτωση ή υδατόπτωση είναι μια υγρή κατακρήμνιση και ανήκει στα υδατώδη μετεωρολογικά κατακρημνίσματα ή υδρομετέωρα όπως ονομάζονται τα διάφορα φαινόμενα του υετού, του οποίου άλλα επίσης είδη είναι το χιονόνερο, το χιόνι και το χαλάζι.

Για να συμβεί το φαινόμενο στη Γη, χρειάζεται ένα πυκνό στρώμα της ατμόσφαιρας με θερμοκρασία πάνω από το σημείο τήξης του νερού (δηλαδή πάνω από 0 °C) σχετικά κοντά στην επιφάνεια της Γης. Η συγκέντρωση των ατμοσφαιρικών υδρατμών πρέπει να είναι αρκετά υψηλή, ώστε αυτοί να υγροποιηθούν και να σχηματίσουν σταγόνες υγρού νερού, αρκετά βαριές ώστε να πέσουν ως την επιφάνεια. Τρεις δυνατότητες (και οι συνδυασμοί τους) υπάρχουν για να προκληθεί βροχή:

  • Να ψυχθεί ο αέρας, δηλαδή να ελαττωθεί η θερμοκρασία του, ώστε να ελαττωθεί η ικανότητά του να συγκρατεί τους υδρατμούς σε αέρια μορφή ή σε μορφή μικρών (υγρών) σταγονιδίων σε κολλοειδή διασπορά (νέφη).
  • Να αυξηθεί η ατμοσφαιρική πίεση, ώστε να ελαττωθεί η ικανότητά του να συγκρατεί τους υδρατμούς σε αέρια μορφή ή σε μορφή μικρών σταγονιδίων σε κολλοειδή διασπορά (νέφη).
  • Να αυξηθεί η συγκέντρωση της υγρασίας, ώστε αυτή να υπερβεί την ικανότητα συγκράτησής της για τη συγκεκριμένη θερμοκρασία και πίεση.

Σε μερικές περιπτώσεις οι σταγόνες της βροχής εξατμίζονται πριν φτάσουν στην επιφάνεια. Τα σταγονίδια νερού συνενώνονται σε μεγαλύτερα μέσω της σύγκρουσης μεταξύ τους μέσα στα σύννεφα. Το τελικό μέγεθος των σταγόνων ποικίλλει. Η κανονική βροχή, σε σχετικά μη ρυπασμένη ατμοσφαιρικά περιοχή, έχει pH της τάξης του 5,2 κατά κανόνα, κάνοντάς την ελαφρά όξινη[1].

Ο υπερκορεσμός της υγρασίας συνδέεται με τα μέτωπα καιρού, που αποτελούν την κύρια μέθοδο πρόγνωσης επερχόμενης βροχόπτωσης. Αν συνυπάρχουν αρκετή υγρασία και ανοδικά ρεύματα αέρα σε έναν τόπο, τότε πέφτει βροχή σε λεπτές σταγόνες. Σε ορεινές περιοχές, είναι πολύ πιθανό να πέσουν έντονες βροχές στην πλευρά που έχει πρόσβαση σε υγρό αέρα. Αντίθετα, στην απάνεμη πλευρά συχνά σχηματίζεται ξηρό έως ερημικό κλίμα.

Οι Μετεωρολόγοι, ανάλογα με την ένταση της βροχόπτωσης την διακρίνουν στις ακόλουθες κατηγορίες, ανάλογα με το παρατηρούμενο ύψος βροχής:

  • Ασθενής: < 2 χιλιοστά / h. Συνήθως φθάνει τα 0,5 mm/h. Η βροχή αυτή προέρχεται από στρωματόμορφα σύννεφα πάχους μικρότερου των 2 χλμ.
  • Μέτρια: 2 - 6 χιλιοστά / h.
  • Ισχυρή: > 6 χιλιοστά / h. Ειδικότερα στις ξαφνικές μπόρες μεγάλης έντασης, όταν το ύψος της βροχής σε 1 ώρα είναι μεγαλύτερο των 10 χιλιοστών. Η βροχή αυτή είναι απότομη, με μεγάλες σταγόνες, και πολλές φορές συνοδεύεται και από χαλάζι.
  • Βίαιη: > 50 χιλιοστά / h. (στατιστικώς σπάνιο φαινόμενο)

Το Χιόνι

To χιόνι είναι ένα είδος υετού που αποτελείται κατά 100% από κρυστάλλους πάγου, που ενωμένοι μεταξύ τους χαλαρά σχηματίζουν τις λευκές και ελαφρές χιονονιφάδες.

Μεγάλες ποσότητες σχηματίζονται στα ψηλά νέφη σε όλα τα πλάτη της Γης.

https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c2/SnowflakesWilsonBentley.jpg/469px-SnowflakesWilsonBentley.jpg

Τα κρυσταλλικά συσσωματώματα των νιφάδων του χιονιού είναι κατά το πλείστον διαφανή με στιλπνές έδρες που αντανακλούν το φως και παρουσιάζουν λευκή μάζα. Το μέγεθος των κρυστάλλων τους είναι 0.25 - 13 χιλιοστά (mm) και πέφτουν μεμονωμένοι ή ενωμένοι σε νιφάδες που σχηματίζονται συνήθως σε ήρεμη χιονόπτωση με θερμοκρασία εδάφους 0 °C (32 °F) ή χαμηλότερη. Τα λίαν ψυχρά νέφη σχεδόν πάντα είναι ξερά σε αντίθεση με τα θερμότερα νέφη (τα χαμηλότερα) που περιέχουν περισσότερη υγρασία και έχουν την τάση να παρασκευάζουν τους μεγαλύτερους, ταχέως αυξανόμενους και διακλαδιζόμενους κρυστάλλους.

Γενικά τα σχήματα των κρυστάλλων του χιονιού ανήκουν στο εξαγωνικό σύστημα με επικράτηση των αστεροειδών μορφών με έξι ακτίνες. Η ομορφιά και ο πλούτος τους έλκυσε τη προσοχή και το θαυμασμό των μελετητών του χιονιού από τους αρχαίους χρόνους μέχρι και σήμερα και αποδεδειγμένα θεωρείται ότι υπερτερούν σε τελειότητα και ποικιλία των κρυστάλλων οποιουδήποτε ορυκτού είδους.

Το Χαλάζι

Αποτέλεσμα εικόνας για χαλάζι

Το χαλάζι εμφανίζεται όταν η υγρασία της ατμόσφαιρας συμπυκνώνεται πάνω σε σκόνη ή άλλα κέντρα συμπύκνωσης, τα οποία μπορεί να είναι μικρά έντομα ή κρύσταλλοι πάγου, ενώ η θερμοκρασία είναι κάτω από τους 0° Κελσίου.

Οι μικροί πυρήνες των κόκκων που σχηματίζονται κατ' αυτό τον τρόπο μεγαλώνουν γρήγορα, καθώς η τάση των κορεσμένων ατμών πάνω από τον πάγο είναι μεγαλύτερη από την αντίστοιχη πάνω από νερό. Οι κόκκοι μπορούν να μεγαλώσουν κι άλλο, καθώς η λανθάνουσα θερμότητα που απελευθερώνεται από την στερεοποίηση του νερού λιώνει το εξωτερικό περίβλημα, κάτι που επιτρέπει τη συνένωση κόκκων μεταξύ τους.

Όταν ο χαλαζόκοκκος γίνει αρκετά βαρύς ώστε να μην παρασύρεται απ' τον άνεμο και να μην μπορεί να συγκρατηθεί από τα ανοδικά ρεύματα που αναπτύσσονται κατά τη διάρκεια των καταιγίδων, πέφτει προς το έδαφος.

 

 

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: βροχή, μετεωρολογία, χιόνι, φθινόπωρο, χαλάζι, υετός
Tweet

Βραβείο 1 εκ. δολλαρίων για δάσκαλο φυσικής που δίνει το 80% του μισθού του σε άπορους μαθητές

26 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Ο Peter Tabichi είναι ένας δάσκαλος μαθηματικών και φυσικής από την Κένυα. Διδάσκει στο Γυμνάσιο του Keriko, στο χωριό Pwani, του Νακούρου της Κένυα και πρόσφατα ανακηρύχθηκε ως «ο Καλύτερος Δάσκαλος στον Κόσμο για το 2019» από το Ίδρυμα Varkay, υπό την εποπτεία του Αντιπροέδρου και Πρωθυπουργού των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και Κυβερνήτη του Ντουμπάι, Μοχάμεντ Μπιν Ράσιντ Αλ Μακτούμ, κερδίζοντας παράλληλα χρηματικό ποσό 1 εκ. δολαρίων.

Ο 36χρονος δάσκαλος από την Κένυα  δίνει το 80% του μηνιαίου εισοδήματός του για να βοηθήσει τους φτωχούς μαθητές του. Η αφοσίωσή του, η σκληρή δουλειά και η παθιασμένη πίστη στο ταλέντο των μαθητών του οδήγησαν το φτωχό σχολείο του, σε μία απομακρυσμένη αγροτική περιοχή της Κένυα να βγει νικητής στον εθνικό διαγωνισμό σχολείων για την επιστήμη.

Το γυμνάσιο που διδάσκει  βρίσκεται σε ένα απομακρυσμένο, ημι-άνυδρο τμήμα της κοιλάδας Rift της Κένυας. Εδώ, οι σπουδαστές προέρχονται από πλήθος διαφορετικών πολιτισμών και θρησκειών και διδάσκονται σε κακά εξοπλισμένες αίθουσες διδασκαλίας. Η ζωή τους μπορεί να είναι δύσκολη σε μια περιοχή όπου η ξηρασία και η πείνα είναι συχνές. Το 95% των μαθητών προέρχονται από φτωχές οικογένειες, σχεδόν το ένα τρίτο είναι ορφανά ή έχουν μόνο έναν γονέα και πολλοί δεν έχουν καν φαγητό στο σπίτι. Η χρήση ναρκωτικών, οι εφηβικές εγκυμοσύνες, η εγκατάλειψη του σχολείου , οι γάμοι ανηλίκων και η αυτοκτονία μαστίζουν την περιοχή.

Η ζωή σε ένα σχολείο με έναν μόνο υπολογιστή, υποτυπώδες διαδίκτυο και αναλογία μαθητών-εκπαιδευτικών 58: 1 δεν είναι εύκολο έργο, ενώ, ακόμη και για να φτάσουν στο σχολείο, οι μαθητές πρέπει να περπατούν 7χλμ κατά μήκος δρόμων που καθίστανται αδιάβατοι την περίοδο των βροχών.

Ο Peter δημιούργησε μία ομάδα Επιστήμης στο σχολείο, βοηθώντας τους μαθητές να σχεδιάσουν ερευνητικά έργα, με τέτοιο τρόπο ώστε το 60% από αυτά να είναι κατάλληλα για τους εθνικούς διαγωνισμούς της πατρίδας του. Το 2018 οι μαθητές του παρουσίασαν σε μία έκθεση επιστήμης την πρώτη συσκευή που επέτρεπε σε τυφλούς και κωφούς να μετρούν τις διαστάσεις αντικειμένων. Λίγους μήνες μετά, είδε το σχολείο του να έρχεται πρώτο σε εθνικό επίπεδο στην κατηγορία των δημοσίων σχολείων. Η Μαθηματική Ομάδα που δημιούργησε κέρδισε επίσης την συμμετοχή της στη Διεθνή Έκθεση Επιστήμης και Τεχνολογίας INTEL 2019 στην Αριζόνα, των ΗΠΑ ενώ οι μαθητές του κέρδισαν επίσης βραβείο από την Βασιλική Εταιρεία Χημείας για την αξιοποίηση της τοπικής χλωρίδας για την παραγωγή ηλεκτρισμού.

Ο Peter και άλλοι τέσσερις συνάδελφοί του, διδάσκουν μαθητές με χαμηλές επιδόσεις δωρεάν τα Σαββατοκύριακα, ενώ επισκέπτονται τακτικά τις οικογένειες αυτών των παιδιών για να εντοπίσουν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν.

Παρά το γεγονός ότι στο σχολείο του υπάρχει μόνο ένας υπολογιστής για εκατοντάδες παιδιά, και την προβληματική και συχνά διακοπτόμενη σύνδεση στο διαδίκτυο, ο Peter χρησιμοποιεί την πληροφορική στο 80% των μαθημάτων του, για να είναι πιο ελκυστικά στους μαθητές, ενώ αξιοποιεί μαζί τους ακόμη και internet cafe της περιοχής ώστε να αποθηκεύσει περιεχόμενο στο διαδίκτυο για να χρησιμοποιηθεί offline στην τάξη.

Παγκόσμιο βραβείο για υπέροχο δάσκαλο που δίνει το 80% του μισθού του σε άπορους μαθητές

Ένα άλλο μεγάλο επίτευγμα του Peter Tabichi είναι ότι κατάφερε να κάνει τους μαθητές να πιστεύουν στον εαυτό τους, βελτιώνοντας δραματικά τα επιτεύγματα και την αυτοεκτίμησή τους. Οι εγγραφές μαθητών διπλασιάστηκαν σε 400, μόλις σε διάστημα τριών ετών, ενώ οι περιπτώσεις εγκατάλειψης του σχολείου μειώθηκαν από 30 ανά εβδομάδα σε μόλις 3. Το 2017, μόνο 16 από τους 59 μαθητές συνέχισαν στο κολέγιο, ενώ το 2018, 26 φοιτητές πήγαν στο πανεπιστήμιο και το κολέγιο. Ειδικότερα, τα επιτεύγματα των κοριτσιών έχουν ενισχυθεί ακόμη περισσότερο, ενώ τα κορίτσια είναι αυτά που προηγούνται από τα αγόρια και στα τέσσερις διαγωνισμούς που έλαβαν χώρα στο σχολείο  το τελευταίο έτος. Όλα αυτά γίνονται δυνατά σε ένα σχολείο με μεγάλο περιορισμό πόρων από έναν εξαιρετικό δάσκαλο.

Πρόσφατα, ο Peter συναντήθηκε και με τον πρόεδρο των Η.Π.Α. στον Λευκό Οίκο.

Μετάφραση επιμέλεια: Κεφαλονίτικα Νέα

Πηγή: kefalonitikanea.gr

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: φυσική, δάσκαλος, βραβείο
Tweet

O πρώτος βηματοδότης χωρίς μπαταρία!

19 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Ερευνητές στις ΗΠΑ και την Κίνα δημιούργησαν τον πρώτο βηματοδότη που δεν χρειάζεται μπαταρία, αλλά τροφοδοτείται με ενέργεια από τους χτύπους της καρδιάς.

Η εμφυτεύσιμη συσκευή, η οποία προς το παρόν έχει δοκιμασθεί με επιτυχία σε πειραματόζωα (χοίρους) που έχουν καρδιά παρόμοιου μεγέθους με την ανθρώπινη, εκτός από την κυρίως εργασία της, δηλαδή την παραγωγή ηλεκτρικών παλμών για τη ρυθμική σύσπαση της καρδιάς, μπορεί επίσης να διορθώσει την καρδιακή αρρυθμία.

Οι ερευνητές του Ινστιτούτου Τεχνολογίας της Τζόρτζια (GeorgiaTech) στην Ατλάντα και του Ινστιτούτου Νανοενέργειας και Νανοσυστημάτων της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών στο Πεκίνο, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Nature Communications».

Οι υπάρχοντες βηματοδότες και άλλες εμφυτεύσιμες ιατρικές συσκευές τροφοδοτούνται με ρεύμα από μικρές μπαταρίες, που όμως είναι βραχύβιες, άκαμπτες και εμποδίζουν την περαιτέρω συρρίκνωση του μεγέθους των συσκευών. Οι έως τώρα υπάρχουσες αυτοτροφοδοτούμενες εμφυτεύσιμες συσκευές είχαν δοκιμαστεί μόνο σε μικρά ζώα με μικρές ενεργειακές απαιτήσεις.

Ο νέος βηματοδότης -που δοκιμάσθηκε σε μεγάλο πλέον ζώο- είναι ο πρώτος που μπορεί να αντλήσει από την ίδια την καρδιά αρκετό ρεύμα, ώστε να τροφοδοτήσει με ενέργεια ένα κανονικό βηματοδότη για το εμπόριο. Η νανογεννήτρια μέσα στο βηματοδότη είναι βιοσυμβατή και ανθεκτική στο χρόνο.

Προς το παρόν ο βηματοδότης χωρίς μπαταρία δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε ανθρώπους, επειδή πρέπει να βελτιωθεί περαιτέρω και να ελεγχθεί η μακρόχρονη ασφάλεια του. Μελλοντικά, η εν λόγω τεχνολογία θα μπορούσε να αξιοποιηθεί και σε άλλες εφαρμογές, όπως η εμβιομηχανική ιστών, η αναγέννηση νεύρων και ο επαναπρογραμματισμός βλαστοκυττάρων.

Ο καθηγητής καρδιαγγειακής ιατρικής Τιμ Τσίκο του Πανεπιστημίου του Σέφιλντ δήλωσε ότι «εκατομμύρια ασθενείς υποβάλλονται σε επέμβαση εμφύτευσης βηματοδότη που θεραπεύει τους γρήγορους ή τους αργούς παλμούς της καρδιάς. Οι βηματοδότες είναι πολύ αποτελεσματικοί, αλλά δυστυχώς η ζωή της μπαταρίας τους είναι περιορισμένη. Η αντικατάσταση της μπαταρίας απαιτεί άλλη επέμβαση κάθε λίγα χρόνια, η οποία ενέχει κίνδυνο μόλυνσης. Ο νέος αυτοτροφοδοτούμενος βηματοδότης δημιουργεί ελπίδες ότι θα καταστεί περιττή η αντικατάσταση της μπαταρίας».

Πρόσθεσε ότι «τα αποτελέσματα της έρευνας είναι πολύ ενθαρρυντικά, αλλά χρειάζεται να γίνει ακόμη πολλή δουλειά, προτού η συσκευή χρησιμοποιηθεί στους ανθρώπους».

Πηγή: amna.gr

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: φυσική, ενέργεια, μπαταρία, βιολογία, βηματοδότης, καρδιά
Tweet

Ποιος ονοματίζει τους πλανήτες; (+τα ονόματα 5 δορυφόρων του Δία)

19 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Όταν ένας δορυφόρος ανακαλύπτεται, αρχικά παίρνει μια αλφαριθμητική ονομασία. Οι επιστήμονες που κάνουν την ανακάλυψη, έχουν το δικαίωμα να προτείνουν ονόματα, αλλά το τελικό λόγο έχει η αρμόδια επιτροπή ονοματοδοσίας της ΔΑΕ.

Πέντε μικροί δορυφόροι του Δία που ανακαλύφθηκαν πρόσφατα, «βαφτίστηκαν» επισήμως με ονόματα από την αρχαία ελληνική μυθολογία. Ο μεγαλύτερος πλανήτης του ηλιακού μας συστήματος έχει 79 γνωστά φεγγάρια και 12 από αυτά είχαν ανακαλυφθεί το 2018 από τον αστρονόμο Σκοτ Σέπαρντ του Ινστιτούτου Επιστημών Κάρνεγκι της Ουάσιγκτον. Τώρα πλέον τα πέντε από τα 12 απέκτησαν επίσημα ονόματα από τη Διεθνή Αστρονομική Ένωση (ΔΑΕ).

Όταν ένας δορυφόρος ανακαλύπτεται, αρχικά παίρνει μια αλφαριθμητική ονομασία. Οι επιστήμονες που κάνουν την ανακάλυψη, έχουν το δικαίωμα να προτείνουν ονόματα, αλλά το τελικό λόγο έχει η αρμόδια επιτροπή ονοματοδοσίας της ΔΑΕ.

Η τελευταία έχει ορίσει κανόνες για κάθε πλανήτη, οι οποίοι προσδιορίζουν πώς μπορούν να ονομασθούν οι δορυφόροι του.

Στην περίπτωση του Δία οι δορυφόροι του υποχρεωτικά παίρνουν ονόματα από την ελληνική και ρωμαϊκή μυθολογία, είτε εραστών είτε απογόνων του Δία. Το Ινστιτούτο Κάρνεγκι διοργάνωσε φέτος σχετικό διαγωνισμό και τα ονόματα των νέων δορυφόρων του Δία τα πρότεινε το κοινό, κυρίως παιδιά. Οι καλύτερες προτάσεις υποβλήθηκαν στη ΔΑΕ προς έγκριση.

Οι 4 μεγαλύτεροι φυσικοί δορυφόροι του πλανήτη Δία (δορυφόροι του Γαλιλαίου) με την σειρά απόστασής τους από τον Δία: Ιώ, Ευρώπη, Γανυμήδης και Καλλιστώ. Ανακαλύφθηκαν από τον Γαλιλαίο το 1610. Είναι ορατοί με ένα καλό ζευγάρι κιάλια ή με το απλούστερο ερασιτεχνικό τηλεσκόπιο.

Έτσι, δύο δορυφόροι (Πανδία και Έρσα, γνωστά μέχρι τώρα ως S/2017 J4 και S/2018 J1 αντίστοιχα)) πήραν τα ονόματα δύο αδελφών, θυγατέρων του Δία και της θεάς Σελήνης.

Η Πανδία, που θεωρείται και θεά της πανσελήνου, ήταν ένα από τα δημοφιλέστερα ονόματα που υποβλήθηκαν ως πρόταση. Ένας τρίτος δορυφόρος, η Ειρήνη (S/2003 J5), πήρε το όνομα της κόρης του Δία και της θεάς της δικαιοσύνης Θέμιδος, ενώ άλλοι δύο δορυφόροι, η Φιλοφροσύνη και η Ευφήμη (S/2003 J15 και S/2003 J3) ονομάσθηκαν από τις δύο ομώνυμες αδελφές και εγγονές του Δία.

Μικροί δορυφόροι όπως αυτοί οι πέντε πιθανότατα αποτελούν απομεινάρια πολύ μεγαλύτερων ουρανίων σωμάτων που συνετρίβησαν πριν πολύ καιρό και διαλύθηκαν. Θεωρείται σχεδόν σίγουρο ότι στο μέλλον οι αστρονόμοι θα βρουν και άλλους τέτοιους μικρούς δορυφόρους γύρω από το γίγαντα Δία.

Πηγή: amna.gr

 

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: δορυφόρος, Δίας, πλανήτης Δίας, Πλανήτες, δορυφόροι, ονόματα, ονόματα πλανητών
Tweet

Δέκα ερωτήσεις – απαντήσεις για τους κεραυνούς

12 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

1. Τι είναι ο κεραυνός;

Ως κεραυνός ορίζεται η ηλεκτρική εκκένωση, δηλαδή ένας γιγαντιαίος σπινθήρας, που παρατηρείται συνήθως κατά τη διάρκεια καταιγίδων. Αποτελεί την φυσική διαδικασία απομάκρυνσης του ηλεκτρικού φορτίου από τα καταιγιδοφόρα νέφη, τα οποία φορτίζονται μέσω των συγκρούσεων που λαμβάνουν χώρα μεταξύ των εκατομμυρίων σωματιδίων πάγου (παγοκρύσταλλοι, χαλάζι) που περιέχουν. Το τελικό αποτέλεσμα των συγκρούσεων είναι η εμφάνιση θετικού φορτίου στην κορυφή των νεφών και αρνητικού στη βάση τους. Κατ’ αντιστοιχία, στο έδαφος κάτω από τη βάση των νεφών εμφανίζεται θετικό φορτίο. Όταν η διαφορά δυναμικού μεταξύ της αρνητικά φορτισμένης βάσης των νεφών και του θετικά φορτισμένου εδάφους ξεπεράσει ένα ορισμένο όριο, προκαλείται ηλεκτρική εκκένωση και εκδηλώνεται ο κεραυνός.

2. Τι είναι η βροντή;

Ένας κεραυνός θερμαίνει τον αέρα μέσα από τον οποίο διέρχεται μέχρι και τους 30.000 °C, θερμοκρασία η οποία είναι 5 φορές μεγαλύτερη από τη θερμοκρασία στην επιφάνεια του ήλιου! Αυτή η ακραία θέρμανση προκαλεί την βίαιη διαστολή του αέρα σε σημείο που εκρήγνυται, δημιουργώντας έτσι ένα έντονο ωστικό κύμα το οποίο ταξιδεύει προς όλες τις διευθύνσεις. Αυτό το ακουστικό κύμα ονομάζεται βροντή και εμφανίζεται μετά την εκδήλωση του κεραυνού, λόγω της μεγάλης διαφοράς μεταξύ της ταχύτητας διάδοσης του φωτός και του ήχου.

3. Σε τι διαφέρει ο κεραυνός από την αστραπή;

Η ηλεκτρική εκκένωση που δημιουργείται είτε μέσα σε ένα νέφος, είτε μεταξύ δύο νεφών ονομάζεται αστραπή, ενώ αν δημιουργηθεί μεταξύ ενός νέφους και του εδάφους ονομάζεται κεραυνός (Εικόνα). Η πλειοψηφία των ηλεκτρικών εκκενώσεων κατά τη διάρκεια μιας καταιγίδας ανήκουν στην πρώτη κατηγορία, ενώ μόλις περίπου το 1/5 αυτών είναι κεραυνοί.

Φωτογραφία του Μανώλη Θράβαλου που αποτυπώνει πλήθος ηλεκτρικών εκκενώσεων στο Βαθύ της Σάμου το βράδυ της Τετάρτης 23 Ιανουαρίου 2019 κατά τη διάρκεια της κακοκαιρίας «Φοίβος».Η ηλεκτρική εκκένωση που δημιουργείται είτε μέσα σε ένα νέφος, είτε μεταξύ δύο νεφών ονομάζεται αστραπή, ενώ αν δημιουργηθεί μεταξύ ενός νέφους και του εδάφους ονομάζεται κεραυνός. Η πλειονότητα των ηλεκτρικών εκκενώσεων κατά τη διάρκεια μιας καταιγίδας ανήκουν στην πρώτη κατηγορία, ενώ μόλις περίπου το ένα πέμπτο αυτών είναι κεραυνοί.

4. Εμφανίζονται κεραυνοί χωρίς να βρέχει;

Ηλεκτρική δραστηριότητα υπάρχει πάντα όταν εμφανίζονται καταιγιδοφόρα νέφη (σωρειτομελανίες/cumulonimbus), και τις περισσότερες φορές οι καταιγίδες προκαλούν κεραυνούς. Ωστόσο, υπάρχουν περιπτώσεις κατά τις οποίες παρατηρούνται κεραυνοί χωρίς την παρουσία υετού (βροχή, χαλάζι, χιόνι). Σε αυτές τις περιπτώσεις αναφερόμαστε στις λεγόμενες ξηρές καταιγίδες, οι οποίες εμφανίζονται σε περιοχές όπου η ατμόσφαιρα χαρακτηρίζεται από χαμηλά ποσά υγρασίας, με αποτέλεσμα ο υετός των νεφών να εξατμίζεται πριν φτάσει στο έδαφος. Οι κεραυνοί που εκδηλώνονται από ξηρές καταιγίδες αποτελούν συχνά αιτία πρόκλησης δασικών πυρκαγιών.

5. Σε ποια περιοχή του κόσμου παρατηρείται η υψηλότερη κεραυνική δραστηρίοτητα;

Η λίμνη Maracaibo στην Βενεζουέλα θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως η παγκόσμια πρωτεύουσα των κεραυνών, καθώς δέχεται ετησίως περισσότερους από 300 κεραυνούς ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η έκταση της λίμνης είναι περίπου 13.200 τετραγωνικά χιλιόμετρα, προκύπτει ότι παρατηρούνται περίπου 4.000.000 κεραυνοί ετησίως. Η αιτία αυτής της εξαιρετικά υψηλής κεραυνικής δραστηριότητας οφείλεται στην γεωμορφολογία της περιοχής, η οποία ευνοεί τη δημιουργία ισχυρών καταιγίδων τις βραδινές ώρες, όταν ο ψυχρός και ξηρός άνεμος που προέρχεται από την οροσειρά των Άνδεων συναντάει τον θερμό και υγρό αέρα που βρίσκεται πάνω από τη λίμνη.

6. Σε ποιες περιοχές της Ελλάδας και πότε παρατηρούνται συχνότερα οι κεραυνοί;

Η μεγαλύτερη συχνότητα πτώσης κεραυνών στη χώρα μας παρατηρείται στις οροσειρές της Πίνδου και της Ροδόπης, με πολλές ορεινές περιοχές να δέχονται κεραυνούς πάνω από 20 ημέρες ετησίως. Η πλειοψηφία των καταιγίδων πάνω από την ξηρά κατά τη διάρκεια του έτους παρατηρείται τους μήνες μεταξύ Απριλίου και Ιουλίου, ενώ πάνω από τη θάλασσα τους μήνες του φθινοπώρου και λιγότερο συχνά τον χειμώνα. Επιπροσθέτως, κατά μέσο όρο στο Ιόνιο παρατηρούμε πιο έντονη κεραυνική δραστηριότητα από ό,τι στο Αιγαίο, αν και στο Αιγαίο πολλές καταιγίδες σημειώνονται και το καλοκαίρι.

7. Τι είδους καταστροφές προκαλούν οι κεραυνοί;

Οι κεραυνοί αποτελούν παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου από καιρικά φαινόμενα μετά τις πλημμύρες, με χιλιάδες θύματα κάθε χρόνο και ακόμη περισσότερους τραυματισμούς. Ακόμη είναι υπεύθυνοι για πολλές δασικές πυρκαγιές, μερικές από τις οποίες ξεσπούν σε δυσπρόσιτες ορεινές περιοχές (πχ. στη Βόρεια Πίνδο). Πρόσφατο παράδειγμα αποτελούν οι δασικές πυρκαγιές στη Θάσο τον Σεπτέμβριο του 2016 όταν πάνω από 100 κεραυνοί προκλήθηκαν από ξηρές καταιγίδες. Οι κεραυνοί επίσης προκαλούν καταστροφές σε κτίρια και οχήματα, όπως για παράδειγμα τον Μάιο του 2018 όταν κεραυνός χτύπησε λεωφορείο του ΚΤΕΛ Έβρου κοντά στις Φερές το οποίο καταστράφηκε ολοσχερώς. Τέλος, οι κεραυνοί προκαλούν τον θάνατο πολλών οικόσιτων ζώων κάθε χρόνο στην ελληνική ύπαιθρο, ιδιαίτερα το καλοκαίρι στα ορεινά βοσκοτόπια. Στις 9 Ιουλίου 2017 κοντά στη Σιάτιστα Κοζάνης, 28 πρόβατα σκοτώθηκαν ακαριαία από κεραυνικό πλήγμα ενώ ο βοσκός τους τραυματίστηκε ελαφρώς.

8. Έχουμε νεκρούς από κεραυνούς στην Ελλάδα;

Σχεδόν κάθε χρόνο θρηνούμε θύματα από κεραυνούς στη χώρα μας. Τα τελευταία 18 χρόνια 32 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους και 35 έχουν τραυματιστεί, με τους πιο πρόσφατους τραυματισμούς στην Ακρόπολη το απόγευμα της Τετάρτης 17 Απριλίου 2019. Τα παλαιότερα χρόνια που η οικονομία της χώρας μας στηριζόταν στην αγροτική παραγωγή, περισσότεροι άνθρωποι ήταν εκτεθειμένοι στα ακραία καιρικά φαινόμενα στην ύπαιθρο και οι νεκροί από κεραυνούς ήταν πολλαπλάσιοι.

9. Πώς προστατευόμαστε από έναν κεραυνό;

Όλες οι καταιγίδες είναι δυνητικά επικίνδυνες για την ανθρώπινη ζωή καθώς παράγουν κεραυνούς σε μεγάλη ακτίνα, ακόμη και 15 χιλιόμετρα μακριά από τον πυρήνα ενός καταιγιδοφόρου νέφους. Στην παρακάτω σελίδα θα βρείτε μερικές χρήσιμες οδηγίες για το πώς θα προφυλαχθείτε από τους κεραυνούς: http://www.meteo.gr/talos/thunders-protection.cfm

10. Πως γίνεται η ανίχνευση και η πρόγνωση κεραυνών;

Κάθε κεραυνός εκπέμπει ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία σφαιρικά, δηλαδή προς όλες τις κατευθύνσεις και κάθε εκπομπή (μορφή κυματομορφής) είναι μοναδική. Αξιοποιώντας αυτό το γεγονός μπορούμε να ξεχωρίσουμε 2 κεραυνούς που πέφτουν ταυτόχρονα χρησιμοποιώντας μία μόνο κεραία, όμως για να γνωρίζουμε την ακριβή τους τοποθεσία θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε τουλάχιστον ακόμη 3 κεραίες-ανιχνευτές. Η διαφορά χρόνου άφιξης της κυματομορφής από κάθε κεραυνό σε κάθε ανιχνευτή μάς επιτρέπει να υπολογίσουμε την απόσταση των κεραυνών και με μεγάλη ακρίβεια το σημείο πτώσης τους. Περισσότερες πληροφορίες για το σύστημα ανίχνευσης του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/meteo.gr «ΖΕΥΣ» θα βρείτε κάνοντας κλικ εδώ.

Πηγή: physicsgg.me

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: κεραυνοί, μετεωρολογία, καιρός, αστραπή
Tweet

Γιατί οι φυσικοί πρέπει να γνωρίζουν τι εστί φιλοσοφία

5 Σεπτεμβρίου 2019
| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Αν θεωρούμε ότι το καθήκον της φυσικής είναι η ανακάλυψη μιας άχρονης μαθηματικής εξίσωσης που συλλαμβάνει κάθε πτυχή του Σύμπαντος, τότε πιστεύουμε πως η αλήθεια του Σύμπαντος βρίσκεται έξω από αυτό. Η συγκεκριμένη συνήθεια της σκέψης έχει καταστεί τόσο οικεία, ώστε αποτυγχάνουμε να διακρίνουμε τον παραλογισμό της: αν το μόνο που υπάρχει είναι το Σύμπαν, τότε πώς μπορεί κάτι που βρίσκεται εκτός του Σύμπαντος να περιγράφεται απ’ αυτό;

Το πρώτο αξίωμα της κοσμολογίας πρέπει να είναι: Δεν υπάρχει τίποτε έξω από το Σύμπαν (Lee Smolin)

Όλες οι σημαντικές θεωρίες της φυσικής αφορούν μέρη του Σύμπαντος – ένα ραδιόφωνο, μια μπάλα στον αέρα, ένα κύτταρο, τη Γη, έναν Γαλαξία. Όταν περιγράφουμε ένα μέρος του Σύμπαντος, αφήνουμε τον εαυτό μας και τα μετρητικά μας όργανα εκτός του υπό μελέτη συστήματος. Παραβλέπουμε τον δικό μας ρόλο στην επιλογή ή την προετοιμασία του συγκεκριμένου συστήματος. Επιπλέον, παραβλέπουμε τα συστήματα αναφοράς με βάση τα οποία γνωρίζουμε πού ακριβώς βρίσκεται το σύστημα. Και το κυριότερο – σε ότι αφορά τη δική μας μελέτη για τη φύση του χρόνου – είναι πως παραβλέπουμε τα ρολόγια με τα οποία μετράμε τις αλλαγές στο σύστημα.
Η απόπειρα να επεκτείνουμε τη φυσική στην κοσμολογία φέρνει νέες προκλήσεις και την ανάγκη για νέα σκέψη. Μια κοσμολογική θεωρία δεν μπορεί να προβλέψει τίποτε. Για να είναι πλήρης, πρέπει να λάβει υπόψη της όλα όσα υπάρχουν στο Σύμπαν – ανάμεσά τους και τον εαυτό μας, ως παρατηρητή. Πρέπει να εξηγεί τα όργανα μέτρησης και τα ρολόγια. Όταν κάνουμε κοσμολογία, ερχόμαστε αντιμέτωποι με μια εντελώς νέα κατάσταση: δεν είναι δυνατόν να «βγούμε» από το σύστημα που μελετούμε όταν αυτό το σύστημα είναι ολόκληρο το Σύμπαν.

Στο βίντεο που ακολουθεί ο Lee Smolin εξετάζει το πρόβλημα της κατανόησης του σύμπαντος, με δεδομένο το γεγονός ότι βρισκόμαστε μέσα σ’ αυτό και εξηγεί γιατί οι φυσικοί πρέπει να είναι εξοικειωμένοι με την φιλοσοφία:

Διαβάστε περισσότερα στο άρθρο του QuantaMagazine: «How to Understand the Universe When You’re Stuck Inside of It» και στο βιβλίο του Lee Smolin: 

«ΧΡΟΝΟS – η αναγέννηση«, εκδόσεις Τραυλός

Πηγή: physicsgg.me

Κατηγορίες:
Φυσική & Φιλοσοφία
Tags: φυσική και φιλοσοφία, φυσική, φιλοσοφία
Tweet
  1. «
  2. 1
  3. ...
  4. 17
  5. 18
  6. 19
  7. 20
  8. 21
  9. 22
  10. 23
  11. 24
  12. 25
  13. »
Follow zimzam on
facebook rss twitter e-mail
web design by