Και κάτι άλλο... (259 άρθρα)

Carlo Rovelli – Υπάρχει όριο στη διαιρετότητα;

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

 

Ο Ρίτσαρντ Φάινμαν, ο μεγαλύτερος φυσικός του δευτέρου μισού του εικοστού αιώνα, έγραψε στην αρχή των  υπέροχων εισαγωγικών μαθημάτων του φυσικής:

Εάν, σε κάποιον κατακλυσμό, καταστρεφόταν όλη η επιστημονική γνώση, και μόνο μία πρόταση δια σωζόταν για τις επόμενες γενιές, ποια πρόταση θα περιείχε τις περισσότερες πληροφορίες με τις λιγότερες δυνατές λέξεις; Πιστεύω ότι είναι η ατομική υπόθεση, ή το ατομικό γεγονός, ή όπως αλλιώς θέλετε να το πείτε, ότι, δηλαδή, όλα τα πράγματα είναι φτιαγμένα από άτομα — μικρά σωματίδια τα οποία βρίσκονται σε διαρκή κίνηση, που έλκονται μεταξύ τους όταν βρίσκονται σε μικρή  απόσταση αλλά απωθούνται όταν πιέζονται το ένα πάνω στο άλλο. Σε αυτή τη μία πρόταση θα βρείτε μια τεράστια ποσότητα πληροφορίας για τον κόσμο, εάν απλά χρησιμοποιήσετε λίγη φαντασία και σκέψη.

Χωρίς καμία γνώση σύγχρονης φυσικής, ο Δημόκριτος είχε ήδη καταλήξει στην ιδέα ότι τα πάντα αποτελούνται από αδιαίρετα σωματίδια. Πως τα κατάφερε;

Διατύπωσε επιχειρήματα βασισμένα στην παρατήρηση. Για παράδειγμα, φαντάστηκε, ορθά, ότι η φθορά  ενός τροχού, ή το στέγνωμα των ρούχων σε ένα  σχοινί, θα μπορούσε να οφείλεται στην αργή αποδέσμευση  σωματιδίων ξύλου η νερού. Διέθετε όμως και επιχειρήματα φιλοσοφικής φύσεως. Ας εστιάσουμε σε αυτά, γιατί η ισχύς τους φτάνει μέχρι και την κβαντική βαρύτητα.

Ο Δημόκριτος επεσήμανε ότι η ύλη δε θα  μπορούσε  να είναι ένα συνεχές όλον, διότι ο ισχυρισμός ότι θα πρέπει να είναι έτσι φαντάζει αντιφατικός. Γνωρίζουμε για το σκεπτικό του Δημόκριτου γιατί μας  το αναφέρει ο Αριστοτέλης. Φανταστείτε, λέει ο Δημόκριτος, ότι η ύλη είναι απείρως διαιρετή, ότι δηλαδή μπορεί να διαιρεθεί άπειρες φορές. Φανταστείτε λοιπόν ότι διαιρείτε ένα υλικό σώμα επ’ άπειρον. Τι θα απέμενε στο τέλος;

Θα μπορούσαν να απομείνουν μικρά σωματίδια με συγκεκριμένες διαστάσεις; Όχι, γιατί εάν συνέβαινε αυτό, τα συγκεκριμένα σωματίδια δε θα διαιρούνταν επ άπειρον. Συνεπώς, θα απέμεναν μόνο σημεία χωρίς διαστάσεις. Ας προσπαθήσουμε όμως τώρα να ξαναφτιάξουμε το αρχικό υλικό σώμα ξεκινώντας από αυτά τα σημεία: συνενώνοντας δύο σημεία χωρίς διαστάσεις δεν μπορούμε να λάβουμε ένα σώμα με διαστάσεις, ούτε συνενώνοντας τρία, ακόμη και τέσσερα σημεία. Για την ακρίβεια, όσα σημεία κι αν συνενώσουμε, ποτέ δε θα λάβουμε αντικείμενο με διαστάσεις, αφού τα σημεία δεν έχουν διαστάσεις. Συνεπώς, είναι αδύνατον η ύλη να αποτελείται από σημεία χωρίς διαστάσεις, γιατί ανεξάρτητα από το πόσα τέτοια σημεία θα συνενώσουμε, ποτέ δε θα λάβουμε ένα σώμα με πραγματικές διαστάσεις. Το μοναδικό ενδεχόμενο, συμπεραίνει ο Δημόκριτος, είναι κάθε υλικό σώμα να αποτελείται από ένα πεπερασμένο πλήθος διακριτών κομματιών τα οποία είναι αδιαίρετα και έχουν πεπερασμένο μέγεθος: τα άτομα.

 

Αυτός ο περίπλοκος τρόπος επιχειρηματολογίας προϋπήρχε του Δημόκριτου. Τον συναντούμε στην περιοχή της Καμπάνιας στη νότια Ιταλία, σε μια πόλη που ονομάζεται Βέλια, η οποία τον 5ο αιώνα πχ ήταν μια ακμάζουσα ελληνική αποικία με την ονομασία Ελέα. Εκεί ζούσε ο Παρμενίδης, ο φιλόσοφος – που είχε πάρει κατά γράμμα —σε υπερβολικό ίσως  βαθμό— τον ορθολογισμό της Μιλήτου και την ιδέα που είχε γεννηθεί εκεί, ότι η λογική μπορεί να μας αποκαλύψει πώς ενδέχεται τα πράγματα να διαφέρουν απ’ αυτό που φαίνονται

Ο  Παρμενίδης είχε εξερευνήσει μια οδό προς την αλήθεια χρησιμοποιώντας  αποκλειστικά την καθαρή λογική, μονοπάτι που τον οδήγησε στη δήλωση ότι όλα τα φαινόμενα είναι απατηλά, ανοίγοντας έτσι μια κατεύθυνση στη σκέψη που προοδευτικά θα οδηγούσε προς τη μεταφυσική και θα απομακρυνόταν από αυτό που θα γινόταν γνωστό ως «φυσική επιστήμη». Ο μαθητής του, ο Ζήνωνας, επίσης από την Ελέα, είχε χρησιμοποιήσει πολύπλοκα επιχειρήματα για να υποστηρίξει αυτό τον θεμελιώδη ορθολογισμό, ο οποίος αρνείται συνολικά την αξιοπιστία των φαινομένων. Ανάμεσα σε εκείνα τα επιχειρήματα περιλαμβανόταν μια σειρά από παράδοξα που έγιναν γνωστά ως «παράδοξα του Ζήνωνα». Σκοπός τους, να δείξουν ότι όλα τα φαινόμενα είναι απατηλά, υποστηρίζοντας ότι η τετριμμένη έννοια της κίνησης είναι εντέλει παράλογη.

Το διασημότερο από τα παράδοξα του Ζήνωνα έχει τη μορφή σύντομου μύθου:

η χελώνα προκαλεί τον Αχιλλέα σε έναν αγώνα ταχύτητας, ξεκινώντας με ένα πλεονέκτημα δέκα μέτρων. Θα καταφέρει ο Αχιλλέας να προφτάσει τη χελώνα; Ο Ζήνων υποστηρίζει πως, σύμφωνα με την αυστηρή λογική, δε θα το καταφέρει ποτέ. Για να την προφτάσει, ο Αχιλλέας πρέπει να διανύσει δέκα μέτρα, και για να το πετύχει Οα περάσει ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Κατά τη διάρκεια του, η χελώνα θα έχει προχωρήσει μερικά εκατοστά. Ο Αχιλλέας, για να καλύψει αυτά τα επιπλέον εκατοστά, θα χρειαστεί λίγο ακόμα χρόνο αλλά, στο μεταξύ, η χελώνα θα έχει προχωρήσει παραπέρα, και ούτω καθεξής, επ’ άπειρον. Για να φτάσει λοιπόν ο Αχιλλέας τη χελώνα απαιτείται ένα άπειρο πλήθος τέτοιων χρονικών διαστημάτων και ένα άπειρο πλήθος, υποστηρίζει ο Ζήνωνας, αντιστοιχεί σε ένα άπειρο χρονικό διάστημα. Κατά συνέπεια, σύμφωνα με την αυστηρή λογική, ο Αχιλλέας θα χρειαστεί άπειρο χρόνο για να φτάσει τη χελώνα, ή αλλιώς, δε θα τον δούμε ποτέ να τα καταφέρνει. Από τη στιγμή, όμως, που βλέπουμε τον γρήγορο Αχιλλέα να φτάνει και να προσπερνά όσες χελώνες θέλει, έπεται πως όσα βλέπουμε είναι παράλογα, και κατά συνέπεια, απατηλά.

Ας είμαστε ειλικρινείς: τούτο το επιχείρημα δύσκολα μας πείθει. Πού όμως βρίσκεται το λάθος; Ίσως ο Ζήνωνας να κάνει λάθος γιατί δεν είναι αλήθεια πως όταν συσσωρεύουμε ένα άπειρο πλήθος πραγμάτων καταλήγουμε σε ένα άπειρο πράγμα. Σκεφτείτε ότι παίρνουμε μια χορδή, ότι την κόβουμε στη μέση, μετά την ανακόβουμε, και ούτω καθεξής, επ άπειρον. Στο τέλος, θα έχουμε ένα άπειρο πλήθος από μικρά κομμάτια της χορδής. Ωστόσο, αν αθροίσουμε τα μήκη όλων αυτών των κομματιών, το αποτέλεσμα θα είναι πεπερασμένο, αφού το συνολικό μήκος δεν μπορεί να ξεπεράσει το μήκος της αρχικής χορδής. Άρα, από ένα άπειρο πλήθος χορδών προκύπτει μια πεπερασμένη χορδή. Ένα άπειρο πλήθος διαρκώς μικρότερων χρονικών διαστημάτων ισοδυναμεί ένα πεπερασμένο συνολικό χρονικό διάστημα, και έτσι ο ήρωας του μύθου μας, ακόμα κι αν  χρειαστεί να διανύσει ένα άπειρο πλήθος διαρκώς  μικρότερων αποστάσεων, θα τις καλύψει μέσα σε  ένα πεπερασμένο χρονικό διάστημα και τελικά  θα προφτάσει τη χελώνα.

Το παράδοξο φαίνεται να λύνεται. Η λύση, δηλαδή βρίσκεται στην ιδέα του συνεχούς — στο ότι, δηλαδή   μπορεί να υπάρχουν αυθαίρετα μικρά χρονικάδιαστήματα, ένα άπειρο πλήθος των οποίων ισοδυναμεί  με ένα πεπερασμένο συνολικό χρονικό διάστημα .Ο Αριστοτέλης είναι ο πρώτος που αντιλαμβάνεται διαισθητικά ένα τέτοιο ενδεχόμενο, το οποίο αργότερα  αναπτύσσεται από αρχαίους και σύγχρονους από αρχαίους και σύγχρονους μαθηματικούς.

Ζήνων

Είναι όμως αυτή η λύση και στον πραγματικό κόσμο; Υπάρχουν πράγματι αυθαίρετα μικρές χορδές Μπορούμε πραγματικά να κόψουμε μια χορδή όσες φορές θέλουμε-, Υπάρχουν απείρως μικρά χρονικά διαστήματα; Αυτό ακριβώς το πρόβλημα θα κληθεί να αντιμετωπίσει η κβαντική βαρύτητα.

Σύμφωνα με την παράδοση, ο Ζήνωνας είχε συναντήσει τον Λεύκιππο και είχε γίνει δάσκαλός του. Ο Λεύκιππος συνεπώς πρέπει να γνώριζε τα αινίγματα του Ζήνωνα. Αλλά είχε επινοήσει έναν διαφορετικό τρόπο επίλυσής τους. Ίσως, υποστηρίζει ο Λεύκιππος, τίποτα δεν είναι αυθαίρετα μικρό: ίσως υπάρχει ένα κατώτατο όριο στη διαιρετότητα.

Το σύμπαν δεν είναι συνεχές αλλά κοκκώδες. Με απείρως μικρά σημεία, θα ήταν αδύνατον να δημιουργήσουμε αντικείμενα με διαστάσεις, όπως είδαμε και στο προαναφερθέν επιχείρημα του Δημόκριτου, που μας εκθέτει ο Αριστοτέλης. Συνεπώς, το μήκος της χορδής προκύπτει από ένα πεπερασμένο πλήθος πεπερασμένων αντικειμένων με πεπερασμένο μέγεθος. Η χορδή δεν μπορεί να κοπεί όσες φορές θέλουμε: η υλη δεν είναι συνεχής αλλά αποτελείται από μεμονωμένα «άτομα» πεπερασμένου μεγέθους.

Είτε το παραπάνω επιχείρημα είναι αληθές είτε όχι το συμπέρασμα του —όπως γνωρίζουμε σήμερα κρύβει πολλή αλήθεια. Η ύλη έχει πράγματι μια ατομική δομή. Εάν χωρίσω στα δύο μια σταγόνα νερού  ,  θα πάρω δύο σταγόνες νερού. Μπορώ να διαιρέσω πάλι  κάθε μία από αυτές τις δύο σταγόνες, και ούτε καθ εξής. Αλλά δεν μπορώ να συνεχίσω επ  άπειρον ‘ Κάποια στιγμή, θα καταλήξω σε ένα μόνο μόριο εκεί θα σταματήσω. Δεν υπάρχουν σταγόνες νερού μικρότερες από ένα μόνο μόριο νερού.

Πως το γνωρίζουμε αυτό σήμερα; Οι ενδείξεις συγκεντρώνονται εδώ και αιώνες, οι περισσότερες προερχόμενες από τη χημεία. Οι χημικές ενώσεις είναι συνδυασμοί στοιχείων που ενώνονται μεταξύ τους  με διαφορετικές (ακέραιες) αναλογίες. Σύμφωνα με τα διδάγματα των χημικών, οι ουσίες συνίστανται από μόρια αποτελούμενα από καθορισμένους συνδυασμούς ατόμων. Το νερό για παράδειγμα—Η20 συνίσταται από δύο μέρη υδρογόνου και ένα μέρος οξυγόνου.

Αλλά αυτά είναι απλώς ενδείξεις. Ακόμα και στις αρχές  του προηγούμενου αιώνα, πολλοί επιστήμονες και φιλόσοφοι δε θεωρούσαν αξιόπιστη την ατομική υπόθεση. Ανάμεσά τους και ο φημισμένος φυσικός και φιλόσοφος Ερνστ Μαχ, του οποίου οι ιδέες για , ον χώρο θα ασκούσαν μεγάλη επίδραση στον Αϊνστάιν. Στο τέλος μια ομιλίας του Λούντβιχ Μπόλτσμαν στην Αυτοκρατορική Ακαδημία Επιστημών στη Βιέννη, ο Μαχ σηκώθηκε και φώναξε μπροστά σε όλους: «Δεν πιστεύω ότι υπάρχουν άτομα!». Αυτό έγινε το 1897. Πολλοί, σαν τον Μαχ, θεωρούσαν τον χημικό συμβολισμό απλώς μια συμβατική μέθοδο σύνοψης των νομών των χημικών αντιδράσεων — όχι ένδειξη ότι πράγματι υπάρχουν μόρια νερού αποτελούμενα από δύο άτομα υδρογόνου και ένα άτομο οξυγόνου. Δεν μπορείς να δεις τα άτομα, υποστήριζαν. Τα άτομα δε θα τα δούμε ποτέ, έλεγαν. Και έπειτα, ρωτούσαν, πόσο μεγάλο θα ήταν ένα άτομο; Ο Δημόκριτος δε θα μπορούσε ποτέ να μετρήσει το μέγεθος των ατόμων του…

Όμως κάποιος άλλος μπόρεσε. Η οριστική απόδειξη της «ατομικής υπόθεσης» έπρεπε να περιμένει μέχρι το 1905. Δόθηκε από έναν επαναστάτη είκοσι πέντε ετών, που είχε σπουδάσει φυσική αλλά δεν είχε καταφέρει να βρει δουλειά ως επιστήμονας και έβγαζε το ψωμί του ως υπάλληλος σε γραφείο ευρεσιτεχνιών στη Βέρνη. Στο υπόλοιπο βιβλίο θα μιλήσω εκτενώς για αυτό τον νεαρό, καθώς και για τα τρία άρθρα που έστειλε στο εγκυρότερο περιοδικό φυσικής της εποχής του, το Annalen der Physik Το πρώτο από αυτά τα άρθρα περιλάμβανε την οριστική απόδειξη ότι τα άτομα υπάρχουν, καθώς και τον υπολογισμό των διαστάσεών τους, δίνοντας έτσι λύση στο πρόβλημα που είχε τεθεί από τον Λεύκιππο και τον Δημόκριτο είκοσι τρεις αιώνες νωρίτερα.

Το όνομα αυτού του εικοσιπεντάχρονου νεαρού ήταν —όπως θα έχετε ήδη καταλάβει —Άλμπερτ Αϊνστάιν.

Πως τα κατάφερε; Η ιδέα είναι απρόσμενα απλή. O οποιοσδήποτε θα μπορούσε να την είχε σκεφτεί, ήδη από την εποχή του Δημόκριτου αλλά και πιο μετά, εάν φυσικά διέθετε  την οξύνοια του Αϊνστάιν  και ικανό επίπεδο στα μαθηματικά για να εκτελέσει έναν όχι  και τόσο εύκολο υπολογισμό. Η ιδέα έχει λοιπόν ως εξής ‘’εάν παρατηρήσουμε από πολύ κοντά και με μεγάλη προσοχή πολύ μικρά σωματίδια, όπως κόκκους σκόνης ή γύρης που αιωρούνται στον ακίνητο αέρα ή επιπλέουν στην επιφάνεια του νερού, θα τα δούμε να τρεμοπαίζουν, να χορεύουν. Εκτελούν μια τρομώδη κίνηση και, διαγράφοντας διαρκώς ζικ ζακ, μετατοπίζονται αργά και  απομακρύνονται σταδιακά από το σημείο εκκίνησής τους. Αυτή η κίνηση των σωματιδίων σε ένα ρευστό ονομάζεται κίνηση Μπράουν, ονομασία που έλαβε από τον Ρόμπερτ Μπράουν, τον βιολόγο που την περιέγραψε λεπτομερειακός τον δέκατο ένατο αιώνα.

Το λεπτό σημείο είναι το ακόλουθο: Ο αέρας αποτελείται από ένα τεράστιο πλήθος μορίων. Κατά μέσο όρο, όσα χτυπούν τον κόκκο από τα αριστερά τόσα τον χτυπούν και από τα δεξιά. Εάν τα μόρια του αέρα ήταν απείρως μικρά και απειράριθμα, οι επιδράσεις των συγκρούσεων από αριστερά και από δεξιά θα εξισορροπούνταν και θα εξουδετερώνονταν κάθε στιγμή, και έτσι ο κόκκος δε θα κινούνταν. Όμως το πεπερασμένο μέγεθος των μορίων -το γεγονός ότι υπάρχει ένα πεπερασμένο και όχι ένα άπειρο πλήθος τους— επιφέρει διακυμάνσεις (αυτή είναι η λέξη κλειδί): δηλαδή, οι συγκρούσεις δεν αλληλοεξουδετερώνονται ποτέ ακριβώς, αλλά μόνο κατά μέσο ορό. Ας φανταστούμε προς στιγμήν ότι το πλήθος των μορίων είναι μικρό και το μέγεθος τους μεγάλο: θα βλέπαμε ξεκάθαρα τον κόκκο να δέχεται περιστασιακά κάποια πλήγματα. Ένα από τα δεξιά, ένα από τα αριστερά… Μεταξύ δύο διαδοχικών συγκρούσεων θα κινούνταν ευθύγραμμα για μια σχετικά μεγάλη απόσταση, όπως η μπάλα που  κλοτσάνε τα παιδιά στις αλάνες. Από την άλλη μεριά, όσο πιο μικρά τα μόρια, τόσο μικρότερο το χρονικό διάστημα ανάμεσα στις συγκρούσεις και τόσο  εντονότερη η εξισορρόπηση και η απόσβεση των πληγμάτων από τις διαφορετικές κατευθύνσεις. Και  τόσο μικρότερα τα ευθύγραμμα διαστήματα που θα  διάνυε ο κόκκος.

Είναι πράγματι δυνατόν, κάνοντας χρήση μαθηματικών, να εργαστούμε αντίστροφα: από την παρατηρούμενη κίνηση του κόκκου προς τις διαστάσεις των μορίων. Ο Αϊνστάιν το πετυχαίνει, όπως είπαμε, στην ηλικία των είκοσι πέντε ετών. Από παρατηρήσεις κόκκων που τρεμοπαίζουν σε ρευστά, από μετρήσεις της μετατόπισής τους, υπολογίζει τις διαστάσεις των ατόμων του Δημοκρίτου, των στοιχειωδών κόκκων από τους οποίους αποτελείται η υλη. Έρχεται να καταδείξει, 2.300 χρονιά μετά, την ακρίβεια και τη διορατικότητα του Δημόκριτου: η ύλη είναι κοκκώδης.

***

📖Η Πραγματικότητα Δεν Είναι Αυτό Που Φαίνεται – Carlo Rovelli – Εκδόσεις Πατάκη.

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Αλμπέρ Καμύ – Υπήρξαν στον κόσμο τόσες πανούκλες όσοι και οι πόλεμοι.

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Υπήρξαν στον κόσμο τόσες πανούκλες όσοι και οι πόλεμοι.

 

Και παρ’ όλα αυτά οι πανούκλες και οι πόλεμοι πάντα βρίσκουν τους ανθρώπους το ίδιο απροετοίμαστους.Όταν ξεσπάει ένας πόλεμος, οι άνθρωποι λένε:

”Δε θα διαρκέσει πολύ, είναι ανόητο”.

*

Κι αναμφίβολα

ένας πόλεμος είναι σίγουρα ανόητος,

αλλά αυτό δεν τον εμποδίζει να διαρκέσει.

*

Η δυστυχία δεν είναι στα μέτρα του ανθρώπου,

επομένως λέμε ότι η δυστυχία δεν είναι πραγματική,

είναι ένα κακό όνειρο που θα περάσει.

*

Αλλά δεν περνάει πάντα

και από κακό όνειρο σε κακό όνειρο,

είναι οι άνθρωποι που περνάνε

και πρώτα πρώτα οι ανθρωπιστές,

γιατί δεν πήραν τις προφυλάξεις τους.

*

Οι συμπολίτες μας,

ξεχνούσαν να είναι μετριόφρονες

σκέφτονταν ότι όλα είναι ακόμη δυνατά γι’ αυτούς’

πράγμα που σήμαινε

ότι οι δυστυχίες είναι αδύναμες.

*

Συνέχιζαν να κάνουν επιχειρήσεις,

να ετοιμάζουν ταξίδια και να έχουν γνώμες.

*

Πως θα μπορούσαν να σκεφτούν την πανούκλα,

που καταργεί το μέλλον,

που καταργεί τις μετακινήσεις και τις συζητήσεις;

*

Θεωρούσαν τους εαυτούς τους ελεύθερους.

Κανένας δεν είναι ελεύθερος

όσο υπάρχουν δυστυχίες.

***

Απόσπασμα από το βιβλίο του Αλμπέρ Καμύ ”Η πανούκλα’

 

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Οι 12 πιο διαδεδομένες θεωρίες συνωμοσίας και πώς τις καταρρίπτουν οι επιστήμονες

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

 

Την επιστημονική τους απάντηση σε θεωρίες συνωμοσίας, έδωσαν επιστήμονες από το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών – ΕΚΚΕ και το Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ -ΕΙΠ , σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε.

Θεωρία 1. Τα εμβόλια για την Covid-19 είναι επικίνδυνα και φτιαγμένα για να μας παρακολουθούν.

Πραγματικότητα: Όπως επισήμανε ο διευθυντής Ερευνών στο εργαστήριο Ιατρικής Μικροβιολογίας, υπεύθυνος μονάδας εμβολίων του Ε. Ι. Παστέρ και μέλος της εθνικής επιτροπής εμβολιασμών, Δρ. Διονύσης Σγούρας, τα εμβόλια έναντι της Covid-19 είναι ασφαλή γιατί μέχρι τώρα έχουν χορηγηθεί σε πάνω από 10 δισεκατομμύρια δόσεις, προσθέτοντας ότι γίνονται περίπου 25-30 εκατομμύρια εμβολιασμοί ημερησίως με ελάχιστες παρενέργειες οι οποίες όπως έχει διαπιστωθεί οφείλονται στη συντριπτική τους πλειοψηφία σε υποκείμενα νοσήματα ή σε καταστάσεις που προϋπήρχαν και ήταν αδιάγνωστες.

Επιπλέον απαντώντας σε όσους αφήνουν αιχμές για τον χρόνο ανάπτυξής τους τόνισε ότι αναπτύχθηκαν σε χρόνο ρεκόρ λόγω της άνευ προηγουμένου παγκόσμιας συνεργασίας και χρηματοδότησης της συγκεκριμένης έρευνας. « Έχουν περάσει από την ίδια αυστηρή διαδικασία κλινικών δοκιμών αξιολόγησης με τα άλλα παραδοσιακά εμβόλια τηρώντας όλα τα πρότυπα ασφαλείας και παραγωγής κι αυτό κατέστη δυνατόν λόγω των χρονικών περιορισμών γιατί τα διάφορα στάδια ή οι φάσεις των κλινικών μελετών προχώρησαν σχεδόν παράλληλα μεταξύ τους και όχι η μία μετά την άλλη όπως συνηθιζόταν παλαιότερα. Τα εμβόλια δεν περιέχουν κάποιον ζωντανό ιό παρά μόνο μία οδηγία στα κύτταρα μας για να συνδέσουν την πρωτεΐνη του κορονοϊού την γνωστή ακίδα. Αυτή η οδηγία με τη μορφή mRNA δεν εισέρχεται ποτέ στον πυρήνα των κυττάρων και αποδομείται άμεσα μετά την ολοκλήρωση της αποστολής του. Έτσι λόγω της παροδικής φύσης του μορίου mRNA δεν υφίσταται κανένας κίνδυνος ενσωμάτωσης στο γονιδίωμα των κυττάρων. Δεν περιλαμβάνει καμία συσκευή παρακολούθησης ούτε αποτελεί μέσο κατασκόπευσης ή μαρκαρίσματος του πληθυσμού. Όσον αφορά τις θεωρίες συνωμοσίας για επιπτώσεις στην αναπαραγωγή δημοσιευμένα πλέον στοιχεία μελετών αποδεικνύουν ότι δεν επηρεάζεται με κανέναν τρόπο η γονιμότητα. Ο εμβολιασμός έδειξε ότι προστατεύει αποτελεσματικά και την έγκυο και το έμβρυο της από την σοβαρή νόσο και τον θάνατο», σημείωσε ο κ. Σγούρας.

Θεωρία 2. H προσελήνωση του Apollo 11 είναι ψέμα της NASA όπως και οι υπόλοιπες πέντε προσεληνώσεις του προγράμματος Apollo.

Πραγματικότητα: Σύμφωνα με τον Δρ. Μάνο Σαριδάκη, κύριο ερευνητή, ΙΑΑΔΕΤ/ΕΑΑ, ραδιοτηλεσκόπια στη Γη παρατηρούν από το 1977 τα σήματα που εκπέμπουν οι πέντε πομποί ALSEP που έχουν τοποθετηθεί στη σελήνη, με τις σεληνογραφικές συντεταγμένες και την ισχύ των εκπομπών να συμφωνούν με τα προβλεπόμενα. «Δορυφόροι όπως ο LRO έχουν βγάλει ευκρινείς φωτογραφίες του σημείου προσελήνωσης όπου μπορεί κάποιος να δει πραγματικά το σημείο προσελήνωσης, τον ALSEP, τη σημαία, τις πατημασιές των αστροναυτών και μάλιστα η ιδιομορφία της φωτογραφίας συμπίπτει από τις φωτογραφίες που έχουμε βγάλει από το σημείο της σελήνης. Ακτίνες λέιζερ εκπεμπόμενες από τη Γη ανακλώνται στα κάτοπτρα που έχουμε αφήσει στη σελήνη και τις παίρνουμε πίσω. Από τη μελέτη της ανακλώμενης δέσμης προκύπτει ότι πέρα από καμία αμφιβολία η ανάκλαση έγινε σε μία τεχνητή επιφάνεια. Όταν είχαν τραβήξει οι αστροναύτες φωτογραφίες από την επιφάνεια της σελήνης φαίνονταν στο υπόβαθρο κάποιοι αστέρες που ήταν λαμπεροί στο υπεριώδες και πολλοί ισχυρίστηκαν ότι ήταν ψεύτικες οι φωτογραφίες, Δορυφόροι όμως αργότερα όπως ο TD-IA σκάναραν τον ουρανό και βρήκαν ότι αυτά τα αστέρια τα βρήκαν στις προβλεπόμενες θέσεις όπου ακτινοβολούν στο υπεριώδες, επομένως οι φωτογραφίες ήταν πραγματικές», ανέφερε μεταξύ άλλων ο κ. Σαριδάκης ενώ προσέθεσε ότι οι αποστολές όσων χωρών έχουν επιστρέψει πίσω έχουν φέρει εκατοντάδες κιλά σεληνιακών πετρωμάτων, που η σύστασή τους αποδεικνύει ότι είναι διαφορετική από αυτή των γήινων πετρωμάτων.

Θεωρία 3. Τεχνητή πρόκληση καταστροφικών σεισμών- Σκοτεινές δυνάμεις προκαλούν στοχευμένα ισχυρούς και καταστροφικούς σεισμούς εναντίον ανυποψίαστων πληθυσμών.

Πραγματικότητα. Σύμφωνα με τον επιστημονικό συνεργάτη του Αστεροσκοπείου, Δρ. Σωτήρη Σμπόρα, αυτές οι θεωρίες συνωμοσίας περιστρέφονται γύρω από το αμερικανικό ερευνητικό πρόγραμμα HAARP (High Frequency Active Auroral Research Program), που ξεκίνησε το 1990 και αποσκοπούσε στη μελέτη των ιδιοτήτων και της συμπεριφοράς της ιονόσφαιρας για τη διέγερση και χρήση αυτής ως κεραίας ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων, τη βελτίωση των τηλεπικοινωνιών κ.α.

 

Το πρόγραμμα έχει κατηγορηθεί για την πρόκληση πλήθους φυσικών καταστροφών, από κλιματικές καταστροφές, όπως τυφώνες, καταιγίδες, πλημμύρες, ξηρασίες μέχρι και την πρόκληση ισχυρών σεισμών αλλά και αεροπορικών τραγωδιών. Ο καθηγητής υπογράμμισε ότι οι πυρηνικές εκρήξεις δεν μπορούν να προκαλέσουν σεισμό σε μεγάλες αποστάσεις. «Οι υπόγειες πυρηνικές δοκιμές είναι ικανές να προκαλέσουν σεισμό ή ακόμη και σεισμική ακολουθία μικρού μεγέθους αλλά μόνο σε τοπική κλίμακα κι αυτές εντάσσονται στην επαγώμενη σεισμικότητα. Το επιστημονικό συμπέρασμα που βγαίνει για όλους αυτούς τους ισχυρούς καταστροφικούς σεισμούς που έχουν κατηγορηθεί ότι προκλήθηκαν τεχνητά από τεχνολογικά όπλα φυσικών καταστροφών είναι ότι συμβαίνουν συνήθως σε γνωστές τεκτονικές δομές, λιθοσφαρικής κλίμακας, δηλαδή πάρα πολύ μεγάλες και είναι οι περιοχές αυτές όπου οι τεκτονικές πλάκες εφάπτονται και κινούνται σχετικά μεταξύ τους», τόνισε.

Θεωρία 4. Chemtrails-Κυβερνήσεις ή και άλλοι παγκόσμιοι οργανισμοί εκλύουν μυστηριώδεις τοξικές ενώσεις στην ατμόσφαιρα μέσω αεροψεκασμών από επιβατικά και μη αεροπλάνα με σκοπό τη στείρωση πληθυσμών, τη μείωση προσδόκιμου ζωής, τον έλεγχο του μυαλού ή του καιρού.

Πραγματικότητα: Όπως εξήγησε ο διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης του ΕΑΑ. Δρ. Κώστας Λαγουβάρδος, τα γραμμικά σύννεφα, που ονομάζονται contrails, δημιουργούνται από τα καυσαέρια αεροσκαφών σε μεγάλα ύψη. «Οι θερμοί υδρατμοί και τα σωματίδια αιθάλης που περιέχονται στα καυσαέρια των αεροσκαφών μόλις βρεθούν στο περιβάλλον των πολύ χαμηλών θερμοκρασιών όπου πετούν τα αεροσκάφη, λειτουργούν ως πυρήνες συμπύκνωσης των υδρατμών σχηματίζοντας μικροσκοπικούς παγοκρυστάλλους και τις χαρακτηριστικές γραμμές νεφών που βλέπουμε στον ουρανό, ωστόσο έχουν μικρή διάρκεια ζωής. Τα συμπυκνώματα αυτά είναι μια απολύτως αναμενόμενη φυσική διεργασία όταν οι συνθήκες είναι ευνοικές για την δημιουργία τους» τόνισε ο κ. Λαγουβάρδος προσθέτοντας ότι τα contrails δεν αποτελούν κίνδυνο για τους ανθρώπους.

Θεωρία 5. Επίπεδη Γη – Η Γη είναι ένας επίπεδος ακίνητος δίσκος με κέντρο τον Βόρειο Πόλο, ο οποίος περιβάλλεται από τους πάγους της Ανταρκτικής. Στη θεωρία αυτή η Γη βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος και ο Ήλιος και η Σελήνη, ολόκληρος ο ουράνιος θόλος γυρίζει γύρω από εμάς.

Πραγματικότητα: Σύμφωνα με τον εντεταλμένο ερευνητή του Ινστιτούτου Αστρονομίας, Αστροφυσικής και Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης του ΕΑΑ, Δρ. Γιάννη Παπουτσή, οι εικόνες από το διάστημα είναι αδιαπραγμάτευτη απόδειξη ότι η γη είναι σφαιρική. Χαρακτηριστικό παράδειγμα επίσης, είναι η ύπαρξη διαφορετικών ζωνών ώρας, αλλά και το γεγονός ότι σε μία δεδομένη χρονική στιγμή σε 2 διαφορετικά σημεία του πλανήτη έχουμε μέρα και νύχτα. «Αν η γη ήταν επίπεδη θα έπρεπε σε όλα τα μέρη του πλανήτη η γη να έχουμε είτε μέρα είτε νύχτα. Επιπλέον απτή απόδειξη είναι ότι οι κυκλώνες περιστρέφονται αριστερόστροφα στο βόρειο ημισφαίριο και δεξιόστροφα στο νότιο ημισφαίριο, αν η Γη ήταν επίπεδη θα έπρεπε να έχουν την ίδια φορά περιστροφής σε όλα τα σημεία του πλανήτη», σημείωσε ο κ. Παπουτσής.

Θεωρεία 6: Εξωγήινοι στο Roswell του Νέου Μεξικού- Τον Ιούλιο του 1947 μάρτυρες έκαναν λόγο για ένα φλεγόμενο αεροσκάφος λίγο πριν αυτό συντριβεί. Η παρουσία του στρατού ενίσχυσε αυτές τις θεωρίες για παρουσία «εξωγήινων» και ιπτάμενου δίσκου. Το 1995 κυκλοφορεί βίντεο μάλιστα που υποτίθεται ότι δείχνει την αυτοψία ενός «εξωγήινου» πτώματος από το περιστατικό του Roswell.

Πραγματικότητα: Όπως εξήγησε ο Δρ. Όμηρος Γιαννακής την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου οι ΗΠΑ αναπτύσσουν το πρόγραμμα MOGUL , μέσω του οποίου ανιχνεύονται ηχητικά κύματα στην ανώτερη ατμόσφαιρα τα οποία δημιουργούνται από τις εκρήξεις ατομικών βομβών που πραγματοποιούσε δοκιμαστικά η ΕΣΣΔ προκειμένου να μελετήσει τα αποτελέσματα και τις συνέπειες αυτών. Για το πρόγραμμα MOGUL χρησιμοποιούνται αερόστατα μεγάλου υψομέτρου. Η πραγματικότητα ήταν ότι οι λεγόμενοι εξωγήινοι ήταν ανδρείκελα δοκιμών που μεταφέρονταν σε μεγάλο υψόμετρο από τα αερόστατα της Πολεμικής αεροπορίας των ΗΠΑ για τη διενέργεια επιστημονικών ερευνών. Η ασυνήθιστη δε παρουσία στρατιωτικών μονάδων που πάντα έφταναν λίγο μετά τη συντριβή ενός ιπτάμενου δίσκου για να ανακτήσουν τόσο τον δίσκο όσο και το εξωγήινο πείραμά του ήταν προσωπικό της Πολεμικής Αεροπορίας που συνέλεγε τότε το αερόστατο και όποιο δοκιμαστικό όργανο ή ανδρείκελο έφερε μαζί του. Το πρόγραμμα MOGUL παραμένει για λόγους ασφαλείας μυστικό έως και το 1994 όταν και αποχαρακτηρίστηκαν απόρρητα έγγραφα και δίνονται απαντήσεις στις θεωρίες περί παρουσίας ιπτάμενων δίσκων στην περιοχή του Roswell.

Θεωρία 7. Μυστικά προγράμματα ελέγχου του καιρού – Κυβερνήσεις ή και διεθνείς οργανισμοί εκπονούν μυστικά προγράμματα ελέγχου του καιρού, όπως οι τεχνολογίες δημιουργίας νεφών, με πολλούς στόχους, μεταξύ των οποίων την χρήση τους ως όπλα οικονομικής καταστροφής άλλων χωρών αλλά και πληθυσμών.

Πραγματικότητα: Σύμφωνα με τον κύριο ερευνητή ΙΕΠΒΑ/ΕΑΑ Γιάννη Καλόγηρο, η σπορά νεφών μια απολύτως κατανοητή διαδικασία με στόχο την απομείωση των επιπτώσεων έντονων καιρικών φαινομένων, είναι μία μορφή τροποποίησης καιρού (κι όχι ελέγχου του καιρού) που στοχεύει στην αλλαγή των διαδικασιών μικροφυσικής στα νέφη καταιγίδων (συνήθως με την σπορά ιωδιούχου αργύρου που δρουν σαν πυρήνες συμπύκνωσης) και την αποτροπή της δημιουργίας μεγάλου μεγέθους χαλαζιού και ισχυρής βροχόπτωσης ή την εξασθένιση τροπικών κυκλώνων (τυφώνες). Στη διάρκεια των πρώτων στρατικωτικών κυβερνητικών προγραμμάτων σποράς νεφών (1950-1980) από τη Μ. Βρετανία και τις ΗΠΑ κάποιες ακραίες πλημμύρες αποδόθηκαν σε μυστική σπορά νεφών. Όμως, επιστημονικές μελέτες έδειξαν ότι η αποτελεσματικότητα αυτής της διαδικασίας είναι σχετικά μικρή (10%) ή ακόμα ότι αποτυγχάνει στην περίπτωση των τυφώνων, ενώ τα πλημμυρικά φαινόμενα μπορούν να εξηγηθούν από τις μετεωρολογικές και υδρολογικές συνθήκες.

Επίσης, laser υψηλής ισχύος έχουν χρησιμοποιηθεί σε δοκιμές τροποποίησης καιρού, αλλά προς το παρόν με περιορισμένα αποτελέσματα. Προς το παρόν, περισσότερες από 50 χώρες χρησιμοποιούν την σπορά νεφών για να μετριάσουν τις επιπτώσεις του χαλαζιού στη γεωργία.

Θεωρία 8. Αστρολογία – Οι θέσεις των πλανητών, κατά τη γέννηση του κάθε ανθρώπου, επηρεάζουν τον χαρακτήρα του.

Πραγματικότητα: Σύμφωνα με τον ομότιμο καθηγητή του τμήματος Φυσικής ΑΠΘ, Χάρης Βάρβογλη,οι αστρολόγοι υποστηρίζουν ότι η αστρολογία έχει πολύ βαθιές ρίζες, ωστόσο αυτό δεν , ισχύει. Το πρώτο γνωστό ωροσκόπιο είχε γραφτεί την εποχή των Σελευκιδών στη Μεσοποταμία, δηλαδή ήταν οι επίγονοι του Μ. Αλεξάνδρου μετά το 300 πΧ κι αυτό δεν είχε καθόλου αναφορά σε ζώδια. Το πρώτο ωροσκόπιο με αναφορά σε ζώδια είναι το 60 πΧ κατά τους ελληνιστικούς χρόνους. Επιπλέον αναφέρεται ότι η αστρολογία έχει επιστημονική βάση. Όπως σημείωσε ο κ. Βάρβογλης αυτό είναι παντελώς ανυπόστατο καθώς στην αστρολογία σημασία έχει η θέση ενός πλανήτη κι όχι η απόστασή του από τη Γη. Ακόμη προσέθεσε ότι οι σημερινοί αστρολόγοι αφήνουν να εννοηθεί ότι η αστρολογία βασίζεται στην επιστήμη, η οποία έχει τεκμηριώσει ότι τα μακρινά σώματα αλληλεπιδρούν βαρυτικά. Ποια είναι η ένταση της βαρυτικής αλληλεπίδρασης που ασκεί για παράδειγμα ο πλανήτης ‘Αρης σε ένα μωρό που γεννιέται και ποια αυτή του μαιευτήρα; Όπως εξήγησε ο καθηγητής, αν ο μαιευτήρας βρίσκεται σε απόσταση 0,5 μέτρου κατά τη γέννα και έχει βάρος 75 κιλά, η βαρυτική επίδραση του είναι κατά 24 φορές μεγαλύτερη από αυτήν του ‘Αρη.

Θεωρία 9. Εμφανίσεις ‘Αγνωστης Ταυτότητας Ιπτάμενων Αντικειμένων (ΑΤΙΑ) – Υπάρχουν περιστατικά εμφάνισης ‘Αγνωστης Ταυτότητας Ιπτάμενων Αντικειμένων (ΑΤΙΑ) ή UFΟ, τα οποία οι αρχές αποκρύπτουν και παραπλανούν την κοινή γνώμη παρά τις μαρτυρίες που έχουν καταγραφεί.

Πραγματικότητα: Σύμφωνα με τον εντεταλμένο ερευνητή του ΙΑΑΔΕΤ/ΕΑΑ, Δρ. Σταύρο ‘Ακρα, όλες οι αναφορές γίνονται από ανεκπαίδευτους παρατηρητές και όχι από επαγγελματίες ή ερασιτέχνες αστρονόμους. «Οι φωτογραφίες που έρχονται στη δημοσιότητα είναι κυρίως θολές και χαμηλής ποιότητας. Από τεχνολογικής απόψεως η πιθανότητα να μας έχουν επισκεφθεί είναι πολύ μικρή λόγω των μεγάλων αποστάσεων μεταξύ των άστρων. Για παράδειγμα για το κοντινότερο άστρο σε εμάς ο Εγγύτατος του Κενταύρου χρειαζόμαστε πάνω από 17.000 χρόνια για να πάμε με το πιο γρήγορο σκάφος. Από παρατηρητικής απόψεως μπορούμε να εξηγήσουμε τις περισσότερες αναφορές ως εξής: δορυφόρους σε τροχιά γύρω από τη γη, εκτοξεύσεις πυραύλων, μετέωρα και συντρίμμια από πυραύλους που εισέρχονται στην ατμόσφαιρα της γης, φώτα από αεροπλάνα ή drones, σχηματισμοί από σύννεφα, μετεωρολογικά μπαλόνια, σφαιρικές αστραπές, πυροτεχνήματα, τον πλανήτη Αφροδίτη», επισήμανε.

Θεωρία 10- Η κλιματική αλλαγή δεν υπάρχει ή δεν είναι ανθρωπογενής. Ο πλανήτης είχε υπερθερμανθεί στο παρελθόν ( κύκλος θέρμανσης, ψύξης του πλανήτη). Είναι αδύνατο ένα αέριο όπως το διοξείδιο του άνθρακα που αποτελεί πολύ μικρό ποσοστό της ατμόσφαιρας να έχει τόση μεγάλη επίδραση στο κλίμα καθώς επίσης και τα κλιμαντικά μοντέλα είναι αναξιόπιστα.

Πραγματικότητα:  Σύμφωνα με την διευθύντρια ερευνών ΙΕΠΒΑ/ΕΑΑ, Δρ. Βασιλική Ασημακοπούλου, ο πλανήτης έχει περάσει κύκλους θέρμανσης – ψύξης, όμως όχι σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. «Χρειάστηκαν εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια γι αυτές τις εναλλαγές, για να περάσουμε από κύκλο θέρμανσης σε κύκλο ψύξης και πάντα οι περίοδοι που παρατηρούταν αύξηση της θερμοκρασίας παρατηρούταν παράλληλα και αύξηση του διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα», επισήμανε ενώ προσέθεσε ότι ο βασικός του ρόλος είναι να δρα σαν «γυαλί θερμοκηπίου» που παγιδεύει τη θερμότητα στη γη και έτσι είναι κατοικήσιμη η Γη. «Βοηθά να έχει καλές θερμοκρασίες, όμως αυτή η ισορροπία είναι ευαίσθητη και αυτή τη στιγμή έχει διαταραχθεί γιατί έχει αυξηθεί η συγκέντρωση του διοξειδίου του άνθρακα. Η αύξηση του οδηγεί σε αύξηση της θερμοκρασίας», είπε ενώ σχετικά με τα κλιματικά μοντέλα τόνισε ότι έχουν βελτιωθεί στο πέρασμα των ετών γιατί έχουν βελτιωθεί και τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται και η υπολογιστική ικανότητα οπότε θεωρούνται αξιόπιστα.

Θεωρία 11. Κβαντικές θεραπείες, κβαντική ιατρική – α) «Φάρμακα» ή προϊόντα που χρησιμοποιούν το λήμμα «κβαντικός» (π.χ. κβαντική διατροφή, κβαντικός επίδεσμος) με όρους μάρκετινγκ ή επικαλούνται ανυπόστατες κβαντικές ιδιότητες υλικών. β) θεραπευτικές ρουτίνες και πρακτικές που χρησιμοποιούν αρχές της κβαντικής φυσικής και ισχυρίζονται ότι ο άνθρωπος μπορεί να επέμβει με τη σκέψη του στα κύτταρα του σώματος του και να τα επηρεάσει θεραπεύοντας ασθένειες.

Πραγματικότητα: Όπως εξηγεί ο πολιτικός μηχανικός και φυσικός, Δημήτρης Δημόπουλος η κβαντική φυσική είναι μια φυσική θεωρία που περιγράφει θεμελιώδη σωματίδια της ύλης σε υποατομικό επίπεδο αλλά δεν διαφοροποιείται από προϊόν σε προϊόν. Ένα «κβαντικό» σαμπουάν αποτελείται από τα ίδια θεμελιώδη σωματίδια με τις ίδιες αλληλεπιδράσεις με ένα «βιολογικό» σαμπουάν ή ένα απλό σαμπουάν. Μακροσκοπικά,αυτό που ενδιαφέρει σε ένα φάρμακο είναι η μοριακή του σύσταση και οι χημικές αντιδράσεις που προκαλεί στο σώμα, και ο επιθετικός προσδιορισμός «κβαντικό» δεν έχει κανένα απολύτως νόημα, παρά μόνον για να εντυπωσιάζει. Ακόμη, όπως αναφέρει οι κβαντικές θεραπείες που δεν βασίζονται σε προϊόντα αλλά στη «δύναμη της ανθρώπινης σκέψης» είναι μία νέα κατηγορία που ανθίζει στις ΗΠΑ και στηρίζεται στο συμπέρασμα της κβαντομηχανικής ότι η παρατήρηση επηρεάζει το παρατηρούμενο σωματίδιο, με τους ψευδοεπιστήμονες να ανάγουν την αλληλεπίδραση που προκαλεί η παρατήρηση σε κάποια υπερφυσική ιδιότητα του εγκεφάλου.

Θεωρία 12. Covid-19 και πληθυσμιακός έλεγχος -Ο ιός Sars-CoV-2 που προκαλεί την COVID-19 αποτελεί εργαλείο κάποιας κυβέρνησης ή της ελίτ για τη μείωση του παγκόσμιου πληθυσμού.

Πραγματικότητα: Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία ο ιός Sars-CoV-2 που προκαλεί την Covid-19 είναι ένα εργαστηριακό βιολογικό όπλο που έχει αναπτυχθεί είτε από την κινεζική κυβέρνηση ή από κάποιες ελίτ με στόχο να μειώσουν ή να ελέγξουν τον παγκόσμιο πληθυσμό. Όπως τόνισε ο υποψήφιος διδάκτωρ του τμήματος ΕΜΜΕ του ΕΚΠΑ, Ιωσήφ Χαλαβαζής η θεωρία αυτή σχετίζεται με την τεχνοφοβία, την δυσπιστία και γενικά την πολιτική κρίση. Από την πλευρά του ο πρόεδρος του ΕΚΚΕ και καθηγητής στο τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του ΕΚΠΑ, Νίκος Δεμερτζής υπογράμμισε ότι όλες αυτές οι αφηγήσεις γύρω από διάφορα φαινόμενα δεν είναι άσχετο ότι έχουν επιταθεί ως προς τη διάδοσή τους τα τελευταία χρόνια καθώς βρισκόμαστε σε μια εποχή μετααλήθειας που χαρακτηρίζεται από μία ριζωματική δυσπιστία σχεδόν όλων απέναντι σε όλους. «Βρισκόμαστε ενώπιον μίας πλημμυρίδας παραπληροφόρησης, παραποιημένων ειδήσεων τόσο ώστε από έγκυρες μελέτες φαίνεται ότι σε πολύ λίγα χρόνια η πλειονότητα των ειδήσεων θα είναι παραποιημένες ειδήσεις», τόνισε ο κ. Δεμερτζής ενώ επέστησε την προσοχή στη διαφορά που υπάρχει ανάμεσα στις παραποιημένες ειδήσεις και στις ψευδείς ειδήσεις. Οι πρώτες είναι ένα είδος προπαγάνδας, περιέχουν πληροφορίες που είναι μισοαλήθειες και μισοψέματα, ενώ οι δεύτερες αναφέρονται σε παντελώς ανυπόστατα γεγονότα. Τέλος προανήγγειλε την έναρξη ενός προγράμματος από έξι ερευνητικά κέντρα που θα αποτελεί ένα παρατηρητήριο ειδήσεων γύρω από επιστημονικά θέματα και θα αφορά κυρίως ειδήσεις για την κλιματική αλλαγή και την πανδημία της Covid-19.

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Το μέλλον των υπολογιστών είναι αναλογικό;

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Κατασκευάζουμε με λάθος τρόπο τους υπολογιστές;

References:

 

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

«Κενά παιδιά»

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

 

Υπάρχει μια σιωπηλή τραγωδία που εκτυλίσσεται σήμερα στα σπίτια μας και αφορά στα πιο πολύτιμα κοσμήματά μας: τα παιδιά μας. Τα παιδιά μας βρίσκονται σε μια συναισθηματική κατάσταση καταστροφική!

Τα τελευταία 15 χρόνια, οι ερευνητές μας πρόσφεραν στατιστικές κάθε φορά και πιο ανησυχητικές σχετικά με την οξυμένη και επίμονη αύξησης παιδικής ψυχασθένειας που τώρα έχει φτάσει αναλογίες επιδημίας. Οι στατιστικές δεν ψεύδονται:

  •  1 κάθε 5 παιδιά έχει προβλήματα ψυχικής υγείας
  •  παρατηρήθηκε αύξηση 43% στη Δ.Ε.Π.Υ.( Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας)
  •  παρατηρήθηκε αύξηση 37% στην εφηβική κατάθλιψη
  •  παρατηρήθηκε αύξηση 200% στον αριθμό των παιδικών (μεταξύ 10 και 14 ετών) αυτοκτονιών

Τι συμβαίνει και τι κάνουμε λάθος;

Τα σημερινά παιδιά βρίσκονται σε υπερδιέγερση και είναι γεμάτα υλικά δώρα, αλλά στερούνται των βασικών για μια υγιή παιδική ηλικία, όπως:

  •  συναισθηματικά διαθέσιμους γονείς
  •  όρια ξεκάθαρα βαλμένα
  •  υπευθυνότητες
  •  ισορροπημένη διατροφή και επαρκή ύπνο
  •  κίνηση εν γένει, ειδικά. Όμως, στην ύπαιθρο
  •  δημιουργικό παιχνίδι, κοινωνική αλληλεπίδραση, ευκαιρίες για μη-καθοδηγούμενο παιχνίδι και «ευκαιρίες» για να βαριούνται

Αντιθέτως, τα τελευταία χρόνια τα παιδιά χόρτασαν από:

  •  γονείς με την προσοχή τους αποσπασμένη από την ψηφιακή τεχνολογία
  •  γονείς επιεικείς και επιτρεπτικούς που αφήνουν τα παιδιά τους «να κυβερνούν τον κόσμο» και να είναι εκείνα που βάζουν τους κανόνες
  •  μια αίσθηση δικαιωμάτων, του να τα αξίζουν όλα χωρίς να τα κερδίζουν ή να γίνονται υπεύθυνα μόλις το αποκτούν
  •  ακατάλληλος ύπνος και μη ισορροπημένη διατροφή
  •  καθιστικός τρόπος ζωής
  •  ατελείωτη διέγερση, τεχνολογικές νταντάδες, άμεση επιβράβευση κι απoυσία βαρετών στιγμών

Τι να κάνουμε;

Αν θέλουμε τα παιδιά μας να γίνουν άτομα ευτυχισμένα και υγιή, πρέπει να ξυπνήσουμε και να επιστρέψουμε στα βασικά. Είναι ακόμη δυνατόν! Πολλές οικογένειες είδαν άμεση βελτίωση λίγες εβδομάδες αφότου εφάρμοσαν τις ακόλουθες συστάσεις:

  •  Βάλτε όρια και να θυμάστε ότι εσείς είστε ο καπετάνιος του καραβιού. Τα παιδιά σας θα αισθανθούν πιο σίγουρα ξέροντας πως εσείς έχετε τον έλεγχο του πηδαλίου
  •  Προσφέρετε στα παιδιά έναν ισορροπημένο τρόπο ζωής, γεμάτο από αυτό που τα παιδιά ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ, όχι από αυτό που ΘΕΛΟΥΝ. Μη φοβάστε να πείτε «όχι» στα παιδιά σας, αν αυτό που θέλουν δεν είναι αυτό που χρειάζονται
  •  Δώστε τους θρεπτική τροφή και περιορίστε την τροφή-σκουπίδι
  •  Να περνάτε τουλάχιστον μια ώρα ημερησίως στον καθαρό αέρα με δραστηριότητες όπως: ποδήλατο, περπάτημα, ψάρεμα, παρατήρηση πουλιών/εντόμων
  •  Απολαύστε καθημερινά ένα οικογενειακό βραδινό φαγητό χωρίς έξυπνα τηλέφωνα ή τεχνολογία που θα τους αποσπά την προσοχή
  •  Παίξτε επιτραπέζια παιχνίδια με όλη την οικογένεια ή, αν τ παιδιά είναι πολύ μικρά για επιτραπέζια, αφεθείτε να παρασυρθείτε από τα ενδιαφέροντά τους κι επιτρέψτε να είναι εκείνα που θα καθοδηγούν το παιχνίδι
  •  Εμπλέξτε τα παιδιά σας σε κάποια από τις δραστηριότητες ή τα καθήκοντα του σπιτιού σύμφωνα με την ηλικία τους (να διπλώνουν τα ρούχα, να τακτοποιούν τα παιχνίδια τους, να απλώνουν τα ρούχα, να ξεπακετάρουν τα φαγητά, να στρώνουν το τραπέζι, να ταΐζουν τον σκύλο κλπ.)
  •  Καθιερώστε μια συνεπή ρουτίνα ως προς την ώρα ύπνου, για να βεβαιωθείτε ότι το παιδί σας κοιμάται όσο χρειάζεται. Τα ωράρια θα είναι ακόμη πιο σημαντικά για παιδιά σε σχολική ηλικία.
  •  Διδάξτε υπευθυνότητα κι ανεξαρτησία. Μην τα προστατεύετε υπερβολικά έναντι κάθε απογοήτευσης ή κάθε λάθους. Τα να κάνουν λάθη θα τους βοηθήσει να αναπτύξουν ανθεκτικότητα και να μάθουν να υπερνικούν τις προκλήσεις της ζωής.
  •  Μη φτιάχνετε την τσάντα τού παιδιού σας, μην τους την κουβαλάτε, μην τους πηγαίνετε την εργασία που ξέχασαν, μην τους ξεφλουδίζετε την μπανάνα ή το πορτοκάλι, αν μπορούν να το κάνουν μόνα τους (4-5 ετών). Αντί να τους δίνετε το ψάρι, μάθετέ τους να ψαρεύουν.
  •  Μάθετέ τους να περιμένουν και να αναβάλουν την ικανοποίηση.
  •  Δώστε ευκαιρίες για «πλήξη», μια και η πλήξη είναι η στιγμή οπότε και ξυπνά η δημιουργικότητα. Μην αισθάνεστε υπεύθυνος να διασκεδάζουν τα παιδιά όλη την ώρα.
  •  Μη χρησιμοποιείτε την τεχνολογία ως θεραπεία για τη βαρεμάρα, μήτε να τους την προσφέρετε στην πρώτη ευκαιρία απραξίας.
  •  Αποφύγετε τη χρήση τής τεχνολογίας στο τραπέζι, στο αυτοκίνητο, στα εστιατόρια, στα εμπορικά κέντρα. Χρησιμοποιείστε αυτές τις στιγμές ως ευκαιρίες κοινωνικοποίησης, εκπαιδεύοντας έτσι τον εγκέφαλό τους να ξέρει να λειτουργεί όταν βρίσκονται σε κατάσταση: «πλήξη»
  •  Βοηθήστε τους να φτιάξουν ένα «βαζάκι πλήξης» με ιδέες για δραστηριότητες για όταν θα βαριούνται.
  •  Να είστε συναισθηματικά διαθέσιμος ούτως ώστε να «συνδέεστε» με το παιδί σας και να του διδάσκετε αυτορρύθμιση και κοινωνικές δεξιότητες.
  •  Τα βράδια απενεργοποιείστε τα τηλέφωνα, όταν τα παιδιά πρέπει να πάνε για ύπνο, ούτως ώστε να αποφύγετε την ψηφιακή απόσπαση προσοχής.
  •  Γίνετε ένας συναισθηματικός ρυθμιστής ή προπονητής των παιδιών σας. Διδάξτε τους να αναγνωρίζουν και να διαχειρίζονται την απογοήτευση ή την οργή τους.
  •  Μάθετέ τους να χαιρετούν, να αλλάζουν ρόλους, να μοιράζονται χωρίς να μένουν με άδεια χέρια, να λένε «ευχαριστώ» και «παρακαλώ», να παραδέχονται τα λάθη τους και να ζητούν συγγνώμη (μην τους το επιβάλετε), και να είστε το πρότυπο όλων αυτών των αξιών που θέλετε να μεταδώσετε..
  •  Συνδεθείτε συναισθηματικά – χαμογελάστε, αγκαλιάστε, φιλήστε, γαργαλήστε, διαβάστε, χορέψτε, παίξτε ή μπουσουλήστε μαζί τους.

***

Σημαντικό: Αν και στο ελληνικό διαδίκτυο εμφανίστηκε σαν άρθρο του Ψυχιάτρου Δρ. Λουίς Ρόχας Μάρκος, στην πραγματικότητα είναι άρθρο της εργοθεραπεύτριας Victoria Prooday

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Αφού θα το βρω στη Google γιατί να το μάθω;

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

 

Ζούμε στην εποχή της πληροφορίας και της εύκολης πρόσβασης σε αυτήν. Πολλές φορές απευθυνόμαστε σε μηχανές αναζήτησης όπως η google ή η yahoo για να βρούμε κάτι που δεν ξέρουμε, να αναζητήσουμε πληροφορίες για προϊόντα, να κάνουμε αγορές κ.ο.κ. Συνήθως, η ευκολία αυτή μας λύνει τα χέρια και είναι πράγματι ένα σπουδαίο επίτευγμα της εποχής μας. Ταυτόχρονα όμως οδηγεί πολλούς ανθρώπους στο να αναρωτιούνται πολύ συχνά αν είναι αναγκαίο να μάθουν μια πληροφορία όταν την πληροφορία αυτή μπορούν να τη βρουν εύκολα κάνοντας μια αναζήτηση στη Google.

Αυτή η άποψη είναι πολύ διαδεδομένη στο χώρο της εκπαίδευσης, μεταξύ των καθηγητών, μεταξύ των μαθητών αλλά και μεταξύ αυτών που χαράζουν εκπαιδευτική πολιτική ή εκπαιδεύουν τους μελλοντικούς καθηγητές και δασκάλους. Αυτήν την άποψη θα διε­ρευνήσουμε σε αυτό το άρθρο και θα προσπαθήσουμε να την κατατάξουμε στην περιοχή της αλήθειας ή σε αυτήν του μύθου.

Φυσικά, δεν είναι απαραίτητο να συμφωνήσετε με τα επόμενα επιχειρήματα, ούτε όλα είναι μαύρο ή άσπρο. Σίγουρα όμως μπορεί να είναι ένα μικρό έναυσμα για περισσότερη σκέψη! Ας ορίσουμε λοιπόν το πρόβλημα θέτοντας προς κρίση την επόμενη ερώτηση – άποψη:

«Αφού μπορώ να βρω στη google οποιαδήποτε γνώση θέλω, οποιαδήποτε στιγμή θέλω, γιατί να πρέπει να μάθω τη γνώση αυτή στο σχολείο;»

Η διάκριση μεταξύ των δεδομένων, της πληροφορίας και της γνώσης

Θα κάνω μια προσπάθεια να τονίσω τη διάκριση μεταξύ δεδομένων (data), πληροφορίας (information) και γνώσης (knowledge). Αυτές οι τρεις λέξεις και ειδικότερα οι δύο τελευταίες χρησιμοποιούνται πολλές φορές εναλλακτικά. Όμως, η καθεμιά έχει το δικό της νόημα και δεν ταυ­τίζονται!

Tα δεδομένα είναι πρωτογενείς πληροφορίες (αριθμοί, λέξεις, εικόνες, σχήματα κ.λπ.) που για να αποκτήσουν νόημα πρέπει να υποστούν επεξεργασία, ενώ οι πληροφορίες είναι προτάσεις μέσω των οποίων αποκτούν νόημα τα δεδομένα. Για παράδειγμα αν σας δώσουν τους αριθμούς 12, 14, 14, 19, τότε σας έχουν δώσει κάποια δεδομένα. Τα δεδομένα αυτά γίνονται πληροφορία αν σας πουν επιπλέον ότι οι αριθμοί αυτοί αντιστοιχούν στους βαθμούς των διαγωνισμάτων που έχει γράψει ένας μαθητής στο μάθημα της Φυσικής.

Οι πληροφορίες μπορεί να περιλαμβάνουν αδιαμφισβήτητα γεγονότα (facts), όπως για παράδειγμα «η πρωτεύουσα της Ελλάδας είναι η Αθήνα», αλλά μπορεί να περιλαμβάνουν και προτάσεις που είναι δυνατόν να ερμηνευτούν με διαφορετικό τρόπο ανάλογα με το άτομο που λαμβάνει την πληροφορία. Όπως είναι κατανοητό, η πληροφορία διακινείται συνεχώς. Αυτό σημαίνει ότι υπάρ­χει πάντοτε ο πομπός της πληροφορίας, για παράδειγμα ένα άτομο, ένα βιβλίο, ένα site, η Google κ.ο.κ., και ο δέκτης της, δηλαδή ένα δεύτερο άτομο.

 

Η προέλευση της γνώσης (knowledge) και η σχέση της με την αλήθεια και με τα πιστεύω ενός ατόμου είναι αντικείμενο ενός ολόκληρου κλάδου της φιλοσο­φίας που λέγεται επιστημολογία. Στο πλαίσιο του άρθρου αυτού μπορούμε να περιορίσουμε λίγο τις φιλοσοφικές προεκτάσεις τις γνώσης σε κάτι πιο χει­ροπιαστό. Μπορούμε να πούμε ότι οι γνώσεις ενός ανθρώπου, οι οποίες αποθηκεύονται στη Μακρά του Μνήμη, είναι νοητικές αναπαραστάσεις – μοντέλα του κόσμου, οι οποίες:

  • i) συ­νει­σφέρουν στην κατανόηση τού πώς λειτουργεί ο κόσμος, και επιπλέον
  • ii) συντελούν στην ανάληψη δράσης από τη μεριά του ανθρώπου με σκοπό την αλληλεπίδρασή του με τον κόσμο.

Ο παραπάνω ορισμός δεν φιλοδοξεί να φωτίσει όλες τις πιθανές πλευρές της γνώσης, αλλά επιθυμεί να ορίσει τα όρια που διακρίνουν τη γνώση από την πληροφορία.

Οι γνώσεις προκύπτουν ως αποτέλεσμα νοητικής λειτουργίας, καθώς ο άνθρωπος λαμβάνει πληροφορίες από το περιβάλλον του. Έτσι, η γνώση βρίσκεται στο νου των ανθρώπων και χτίζεται στη Μακρά τους Μνήμη σταδιακά στη διάρκεια της ζωής τους, ενώ η πληροφορία, που είναι δεδομένα που έχουν νόημα, απλώς μεταδίδεται με διάφορους τρόπους έχοντας αποδέκτες τους ανθρώπους. Με άλλα λόγια, οι πληροφορίες συνεισφέρουν στο χτίσιμο των γνώσεων του ανθρώπου, αλλά δεν ταυτίζονται με αυτές.

Μύθος ή αλήθεια;

Έχοντας κατανοήσει τη διαφορά μεταξύ της γνώσης και της πληροφορίας, είμαστε αρκετά έτοιμοι να απαντήσουμε στο ερώτημα – άποψη που θέσαμε λίγο παραπάνω.

Σύμφωνα με τη διάκριση μεταξύ πληροφορίας και γνώσης, δεν μπορούμε να μιλάμε για γνώσεις όταν ψάχνουμε στη Google ή οπουδήποτε αλλού. Ο άνθρωπος λαμβάνει πληροφορίες από την Google τις οποίες θα μετα­σχη­ματίσει σε γνώσεις όταν τις ενσωματώσει στη Μακρά του Μνήμη. Έτσι, η ερώτηση από τη φύση της δεν είναι σωστή και πρέπει να μετασχηματιστεί ως εξής: «Αφού μπορώ να βρω στη google οποιαδήποτε πληροφορία θέλω, γιατί να πρέπει να λάβω την πληροφορία αυτή στο σχολείο;»

Όμως, αυτή η ερώτηση – άποψη είναι και επικίνδυνη και λανθασμένη.

Είναι πρώτα απ’ όλα επικίνδυνη διότι αμφισβητεί άμεσα τα θεμέλια της εκπαίδευσης, μιας και ενστικτωδώς μετασχηματίζεται στην ερώτηση – άποψη: «Αφού μπορώ να βρω οποιαδήποτε πληροφορία θέλω, όποτε τη θέλω, γιατί να πάω στο σχολείο;».

Είναι επιπλέον λανθασμένη διότι αφενός αγνοεί το πώς λειτουργεί η ανθρώπινη σκέψη και αφετέρου κάνει υποθέσεις (…μπορώ να βρω οποιαδήποτε πληροφορία θέλω, όποτε τη θέλω …) οι οποίες δεν ισχύουν για τους περισσότερους ανθρώπους, ακόμη και για τους ψηφιακά μορφωμένους.

Ας αναλύσουμε περαιτέρω τα παραπάνω επιχειρήματα:

Είναι γνωστό ότι η εκπαίδευση είναι πολύτιμο αγαθό για την ανθρώπινη κοινωνία. Τα επιτεύγματα του ανθρώπινου πολιτισμού εκτοξεύτηκαν από τη στιγμή που η εκπαίδευση επεκτάθηκε σε όλα τα κοινωνικά στρώματα και έγινε υποχρεωτική. Ατομικά, για κάθε άνθρωπο, υψηλά επίπεδα εκπαίδευσης αντιστοιχούν σε υψηλότερα ετήσια έσοδα, καλύτερη υγεία και μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής. Συλλογικά, για την κοινωνία σημαίνει μεγαλύτερη τεχνολογική και οικονομική ανάπτυξη, χαμηλότερα έξοδα περίθαλψης, χαμηλότερη εγκληματικότητα (Wiliam 2011).

Ο James Flynn παρατήρησε ότι ο δείκτης ευφυΐας αυξάνεται από γενιά σε γενιά (φαινόμενο Flynn). Η εκπαίδευση είναι μια από τις κύριες αιτίες της ανόδου των επιδόσεων των ανθρώπων στα τεστ του δείκτη ευφυΐας (IQ τεστ). Τα 9 χρόνια υποχρεωτικής εκπαίδευσης, που επικράτησαν στον εικοστό αιώνα, αρκούν για να εξηγήσουν το φαινόμενο Flynn μιας και η ευφυΐα αυξάνεται κατά 2-4 μονάδες για κάθε πρόσθετη χρονιά στο σχολείο (Demetriou 2015).

Συνεπώς, απαξιώνοντας την εκπαίδευση και τη λειτουργία της θέτουμε έναν ωρολογιακό μηχανισμό υπονόμευσης της ανθρώπινης ευημερίας και εξέλιξης.

Η ευφυΐα αυξάνεται κατά 2-4 μονάδες για κάθε πρόσθετη χρονιά στο σχολείο.

Όμως, κάποιος θα μπορούσε να ισχυριστεί ότι ουσιαστικά δε φταίει ο θεσμός της εκπαίδευσης αλλά το σημερινό της αναχρονιστικό περιεχόμενο.

Παρόλο που δεν είναι εντελώς λανθασμένος ο ισχυρισμός αυτός, είναι εύκολο να πάμε στην αντίπερα όχθη και να ισχυριστούμε ότι αυτό που χρειαζόμαστε είναι τα παιδιά μας να μαθαίνουν στο σχολείο μόνο δεξιότητες και όχι γνώσεις που ούτως ή άλλως θα ξεπεραστούν πολύ γρήγορα ή έχουν ήδη ξεπεραστεί. Και αυτή όμως η άποψη είναι λανθασμένη αφού αγνοεί τη βασική λειτουργία της ανθρώπινης σκέψης.

Κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να κατανοήσει μια πληροφορία που λαμβάνει αν δεν έχει πρότερες αντίστοιχες γνώσεις αποθηκευμένες στη Μακρά του Μνήμη ώστε να μπορεί να αποκωδικοποιήσει την πληροφορία αυτή. Αυτά που ήδη γνωρίζουμε καθορίζουν τι μπορούμε να δούμε και να καταλάβουμε γύρω μας και όχι το αντίστροφο (De Bruyckere et al. 2015). Ζώντας στη σημερινή εποχή, οι γνώσεις που πρέπει να έχει ένας άνθρωπος είναι αυτές που καταρχήν θα τον βοηθούν να κατανοεί το σημερινό κόσμο. Θυμηθείτε για παράδειγμα το τραγικό γεγονός της δηλητηρίασης πέντε φοιτητών από τις αναθυμιάσεις ενός μαγκαλιού κάποια χρόνια πριν. Τι είδους γνώσεις δεν κατείχαν οι συγκεκρι­μένοι φοιτητές με συνέπεια να οδηγηθούν στο θάνατο;

Επίσης, η ανθρώπινη σκέψη βασίζεται σε συνδυασμούς γνώσεων που υπάρχουν στη μνήμη του ανθρώπου. Το ερέθισμα που λαμβάνει ένας άνθρωπος από το περιβάλλον του μπορεί να είναι κάποια πληροφορία που δέχθηκε, όπως για παράδειγμα ένα πρόβλημα που του τέθηκε προς λύση. Όταν όμως οι προϋπάρχουσες γνώσεις του είναι περιορισμένες η δυνατότητα επίλυσης του προβλήματος είναι και αυτή ιδιαίτερα μειωμένη. Ο άνθρωπος δεν μπορεί να επιλύσει το πρόβλημα. Με άλλα λόγια, οι λιγότερες γνώσεις οδηγούν σε ρηχότερη σκέψη ή αλλιώς στην έλλειψη κριτικής ικανότητας, άρα και στη μειωμένη ικανότητα λύσης προβλημάτων.

Να δώσω ένα χειροπιαστό παράδειγμα. Υπάρχουν πολλές ασκήσεις φυσικής λυμένες στο διαδίκτυο. Παρόλα αυτά, ένας συγγραφέας ασκήσεων φυσικής φτιάχνει μια καινούργια άσκηση της οποίας τα χαρακτηριστικά έχουν ποιοτικές διαφορές με κάποιες που είναι λυμένες στο διαδίκτυο. Ο μαθητής που ψάχνει να βρει μια παρόμοια άσκηση, πρέπει να αναγνωρίσει καταρχήν τις διαφορές και τις ομοιότητες της άσκησης που βρήκε με αυτή που έχει να λύσει, ώστε να μπορέσει να κάνει την αντιστοίχηση. Συνεπώς, ο μαθητής χρειάζεται προϋπάρχουσες γνώσεις για να κρίνει αν αυτή η άσκηση που βρήκε στο διαδίκτυο είναι παρεμφερής με αυτή που του δόθηκε προς λύση.

Αυτά που ήδη γνωρίζουμε καθορίζουν τι μπορούμε να δούμε και να καταλάβουμε γύρω μας και όχι το αντίστροφο.

Η άποψη ότι σήμερα είναι δυνατόν κάποιος να βρει ό,τι θέλει στο διαδίκτυο δε βασίζεται παρά μόνο στην εντύπωση που του δίνει το πολύ μεγάλο πλήθος των πληροφοριών που βιώνει στο διαδίκτυο. Η Μνήμη Εργασίας ενός ανθρώπου, όταν βιώνει νέες, άγνωστες πληροφορίες έχει μειωμένη ικανότητα επεξεργασίας (για περισσότερα εδώ). Έτσι, δεν μπορεί να διαχειριστεί με τη σκέψη του το μεγάλο πλήθος πληροφο­ριών, κάτι που του δημιουργεί την εντύπωση της «παντοδυναμίας» του μέσου. Αυτή η εντύπωση τον οδηγεί τελικά να πιστεύει ότι μπορεί να βρει τα πάντα στο διαδίκτυο.

Βέβαια, το καλύτερο παράδειγμα στον παραπάνω μύθο της «παντοδυναμίας» του διαδικτύου είναι η απάντηση στην ερώτηση: «Πόσες φορές έχει τύχει να ψάχνεις επί ώρες στο διαδίκτυο χωρίς να βρίσκεις ακριβώς αυτό που θέλεις;». Οι περισσότεροι που έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο έχουν βιώσει κάποια παρόμοια κατάσταση. Μήπως δεν υπάρχει αυτό που θέλουν ή μήπως δε γνωρίζουν καλά πώς να ψάχνουν;

Για να βρεις κάτι χρήσιμο στο διαδίκτυο, πρέπει αφενός να υπάρχει αυτό το κάτι (πράγμα που όπως είπαμε δεν είναι σίγουρο) και επιπλέον πρέπει να ξέρεις να ψάχνεις, καθώς και να ξέρεις να διακρίνεις αν αυτό που βρήκες είναι αληθές ή ψευδές.

Το να ξέρεις να ψάχνεις στο διαδίκτυο είναι μια δεξιότητα που πρέπει να διδάσκεται στο σχολείο (χρήση των σωστών τελεστών και των λέξεων κλειδιά και γίνεται η δουλειά). Όμως, σε πολλές περιπτώσεις επικρατεί ο μύθος του ψηφιακά μορφωμένου. Θεωρούμε de facto ότι οι νέοι έχουν τέτοια εξοικείωση με την τεχνολογία που μπορούν να κάνουν αποδοτική και αποτελεσματική χρήση όλων των ψηφιακών μέσων που έχουν στη διάθεσή τους. Πλήθος ερευνών (Kirschner & De Bruyckere 2017) όμως έχουν αποδείξει ότι οι νέοι άνθρωποι δεν έχουν σε μεγάλο βαθμό τέτοιες δεξιότητες και γι’ αυτό το λόγο οι δεξιότητες αυτές πρέπει να διδάσκονται στο σχολείο.

Από την άλλη μεριά, το να ξέρεις να διακρίνεις αν αυτό που βρήκες είναι αληθές ή ψευδές στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στις γνώσεις που έχεις ήδη συσσωρεύσει για το αντικείμενο που ψάχνεις. Αν έχεις γνώσεις σε ένα συγκεκριμένο τομέα, τότε είσαι σε αρκετά μεγάλο βαθμό θωρακισμένος από ψευδείς αναφορές και πληροφορίες στον τομέα αυτό.

Τι συμβαίνει όμως αν δεν έχεις τις αναγκαίες γνώσεις; Άλλωστε, δεν μπορούμε να τα γνωρίζουμε όλα. Στην περίπτωση αυτή ψάχνεις να βρεις τη γνώμη των ειδικών (κάτι που δεν είναι πάντοτε αξιόπιστο) ή τελικά προσπαθείς να διευρύνεις τις γνώσεις σου για να κατανοείς περισσότερα μόνος σου. Με άλλα λόγια, η γνώση είναι δύναμη, είτε την κατέχει ο ειδικός είτε εσύ που ψάχνεις τη λύση σε ένα πρόβλημα.

Η άποψη ότι κάποιος μπορεί να κάνει χρήση της πληροφορίας που λαμβάνει από το διαδίκτυο τη χρονική στιγμή ακριβώς που έχει ανάγκη την πληροφορία αυτή δεν είναι σωστή σε πολλές περιπτώσεις. Η μνήμη του ανθρώπου δεν είναι μονίμως συνδεδεμένη με το διαδίκτυο. Παρόλα αυτά ο άνθρωπος μεταφέρει συσκευές οι οποίες είναι μόνιμα συνδεδεμένες (κινητά τηλέφωνα).

Φαντάσου να συζητάς με την παρέα σου για ένα θέμα και να μην έχεις τις αναγκαίες γνώσεις γι’ αυτό. Αρχίζεις λοιπόν να ψάχνεις κατά τη διάρκεια της συζήτησης για να βρεις επιχειρήματα κάνοντας αναζήτηση στη Google. Για παράδειγμα, συζητάτε με τους φίλους σου το θέμα της ηθικής των αμβλώσεων και θέλεις να βρείς επιχειρήματα υπέρ των αμβλώσεων. Εσύ θα ψάχνεις και οι άλλοι θα συζητάνε. Η συζήτηση θα έχει τελειώσει και εσύ ακόμη θα διαβάζεις ένα άρθρο που βρήκες υπέρ των αμβλώσεων με σκοπό να αντλήσεις επιχειρήματα. Ακόμη και αν πρόλαβες να διαβάσεις το άρθρο, δεν θα μπορέσεις να συμπεριλάβεις στη ροή του λόγου σου τα επιχειρήματα που διάβασες αφού αυτά δεν ενσωμα­τώθηκαν στη Μνήμη σου και έτσι να μπορείς να τα παρουσιάσεις με ένα συνεκτικό λόγο.

Συμπέρασμα

Από την παραπάνω επιχειρηματολογία ελπίζω να έγινε φανερό ότι η ερώτηση – άποψη: «Αφού μπορώ να βρω στη google οποιαδήποτε γνώση θέλω, οποιαδήποτε στιγμή θέλω, γιατί πρέπει να μάθω τη γνώση αυτή στο σχολείο;», είναι πιθανότατα ένας ΜΥΘΟΣ.

Το σχολείο είναι ό,τι καλύτερο έχουμε αυτή τη στιγμή για την εκπαίδευση των νέων ανθρώπων και πρέπει να επικεντρωθεί στη δόμηση των βασικών γνώσεων στη Μακρά Μνήμη των μαθητών οι οποίες είναι αναγκαίες για τη λειτουργία τους στην καθημερινότητα της σύγχρονης ζωής. Αυτές οι γνώσεις θα αποτελέσουν τη βάση για την απόκτηση νέων γνώσεων προσαρμοσμένων στις απαιτήσεις του μέλλοντος.

Βιβλιογραφία

  1. De Bruyckere, P., Kirschner, P.A. & Hulshof, C.D., 2015. Urban Myths about Learning and Education, Elsevier.
  2. Demetriou, A., 2015. Aλλάζει η εφυΐα; Ποιός, πότε, πόσο και πώς μπορεί να την αλλάξει; In 15o Πανελλήνιο Συνέδριο της Ελληνικής Ψυχολογικής εταιρίας Λευκωσίας. Available at: https://goo.gl/Q6DKZZ
  3. Kirschner, P.A. & De Bruyckere, P., 2017. The myths of the digital native and the multitasker. Teaching and Teacher Education, 67, pp.135–142. Available at: http://dx.doi.org/10.1016/j.tate.2017.06.001.
  4. Wiliam, D., 2011. Embedded formative assessment, Solution Tree Press.

***

Γιώργος Παναγιωτακόπουλος

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Εμφύτευση τσιπ στον εγκέφαλο από την Neuralink!

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Έτοιμη για την πραγματοποίηση κλινικών δοκιμών σε ανθρώπους είναι η Neuralink, η οποία επιχειρεί την εμφύτευση τσιπ στον εγκέφαλο.
Η εταιρεία που ίδρυσε ο Έλον Μασκ μαζί με τον επιχειρηματία και μηχανολόγο Max Hodak το 2016, υπόσχεται να φέρει την τεχνολογία που «θα επιτρέψει σε κάποιον με παράλυση να χρησιμοποιεί smartphone με το μυαλό του ταχύτερα από κάποιον που χρησιμοποιεί τα δάχτυλά του», όπως έχει δηλώσει ο Μασκ.
Ο ίδιος μάλιστα δήλωσε τον προηγούμενο μήνα αισιόδοξος, αλλά κρατώντας επιφυλάξεις, ότι η τεχνολογία της Neuralink ενδέχεται να επιτρέψει σε τετραπληγικούς να περπατήσουν.
Η εταιρεία έχει ήδη εμφυτεύσει επιτυχώς τα τσιπ σε δύο ζώα, μία μαϊμού και ένα γουρούνι.

Τώρα, όμως, η Neuralink προσλαμβάνει διευθυντή για την πρώτη κλινική έρευνα που θα εξετάσει την εφαρμογή της τεχνολογίας σε ανθρώπους.
«Ως διευθυντής της κλινικής έρευνας, θα συνεργαστείτε στενά με oρισμένους από τους πιο καινοτόμους γιατρούς και κορυφαίους μηχανικούς, καθώς και θα συνεργαστείτε με τους πρώτους συμμετέχοντες της κλινικής έρευνας της Neuralink», αναφέρεται στην σχετική αγγελία που δημοσιεύθηκε στην Καλιφόρνια.
«Ελπίζουμε να έχουμε το επόμενο έτος την τεχνολογία στους πρώτους μας ανθρώπους, οι οποίοι θα είναι άνθρωποι με σοβαρούς τραυματισμούς στην σπονδυλική στήλη όπως τετραπληγικοί, ανάλογα με την έγκριση του FDA», δήλωσε ο Μασκ σε συνέδριο της Wall Street Journal.
«Πιστεύω ότι έχουμε μία ευκαιρία με την Neuralink να δώσουμε πλήρη λειτουργικότητα του σώματος σε κάποιον που έχει τραυματιστεί στην σπονδυλική στήλη. Η Neuralink δουλεύει καλά σε μαϊμούδες και κάνουμε απλώς πολλές δοκιμές και επιβεβαιώνουμε ότι είναι πολύ ασφαλές και αξιόπιστο, καθώς και ότι η συσκευή της Neuralink μπορεί να αφαιρεθεί με ασφάλεια», συμπλήρωσε ο Μασκ.

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Η ανακάλυψη του φράγκιου

| 0 ΣΧΟΛΙΑ
Το στοιχείο φράγκιο με ατομικό αριθμό 87 μόλις και μετά βίας υπάρχει. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, μόνο 30 γραμμάρια του στοιχείου βρίσκονται στο σύνολο του φλοιού της Γης. Θεωρείται επίσης ως το πιο άχρηστο στοιχείο της πρώτης στήλης (ομάδας) του περιοδικού πίνακα, των γνωστών ως αλκαλίων, αφού: το λίθιο χρησιμοποιείται στις μπαταρίες, το νάτριο νοστιμίζει το φαγητό ως συστατικό του αλατιού, τα ιόντα καλίου (και νατρίου) ρυθμίζουν την λειτουργία των κυττάρων, τα άτομα ρουβιδίου μας αποκάλυψαν για πρώτη φορά πειραματικά το φαινόμενο της συμπύκνωσης Einstein, ενώ το καίσιο (και το ρουβίδιο) αποτελεί την καρδιά των ακριβέστατων ατομικών ρολογιών.Όσον αφορά το τελευταίο αλκάλιο, το φράγκιο, η Βασιλική Εταιρεία Χημείας το θέτει ξεκάθαρα: ‘Το φράνκιο δεν έχει χρησιμεύει σε τίποτα. Άλλωστε έχει χρόνο ημιζωής μόνο 22 λεπτά περίπου’.

Το φράγκιο-223 και το ακόμα πιο σπάνιο φράγκιο-221 είναι τα μόνα ισότοπα που προκύπτουν στην φύση. Το φράγκιο-223 είναι το πιο ‘σταθερό’ ισότοπο, με χρόνο ημιζωής 21,8 λεπτά, και είναι μάλλον απίθανο να ανακαλυφθεί ή να συντεθεί ποτέ ισότοπο φράγκιου με μεγαλύτερο χρόνο ημιζωής. Το φράγκιο-223 είναι προϊόν της σειράς διάσπασης ουρανίου-235, και μεταπίπτει σε ράδιο-223 με β διάσπαση.

Παρά την αχρηστία του φράγκιου, η ανακάλυψή του αποτελεί ένα κλασικό παράδειγμα της επιστημονικής διαδικασίας. Γεμάτη εγωισμούς, κακόβουλα επιχειρήματα και ύπουλες αντιπαραθέσεις, η ιστορία της ανακάλυψής του περιγράφει επίσης τον θρίαμβο μιας ερευνήτριας, σε μια εποχή που λίγες γυναίκες κατάφερναν να συμμετάσχουν στην επιστημονική έρευνα.

Στις αρχές του εικοστού αιώνα, οι επιστήμονες αναζητούσαν επίμονα το στοιχείο 87,  το «εκακαίσιο» (eka-casium), το στοιχείο που έπρεπε να βρίσκεται στον περιοδικό πίνακα στοιχείων κάτω από το καίσιο, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Mendeleev.

Έτσι, το 1925, ο Σοβιετικός χημικός Dmitry Dobroserdov ισχυρίστηκε ότι ανακάλυψε το στοιχείο 87 σε ένα δείγμα ραδιενεργού καλίου. Το ονόμασε ρώσιο (russium) αλλά αργότερα διαπιστώθηκε ότι επρόκειτο για το κάλιο-40. Το 1932, ο αμερικανός φυσικός Fred Allison υποστήριξε ότι ανακάλυψε, όχι ένα, αλλά έξι διαφορετικά ισότοπα του στοιχείου 87, που το ονόμασε virginium από την πολιτεία καταγωγής του την Βιρτζίνια. Στη συνέχεια η επιστημονική κοινότητα απέρριψε συνολικά την τεχνική του Allison, με τον νομπελίστα Irving Langmuir να την επικρίνει ως παράδειγμα «παθολογικής επιστήμης». Το 1936, ο φυσικός Horia Hulubei βρήκε ένα σταθερό ισότοπο που πίστευε ότι ήταν το στοιχείο 87. Ο Hulubei το ονόμασε moldavium λόγω της καταγωγής του από την Μολδαβία. Το μολδάβιο θα γινόταν αιτία επιστημονικής αντιπαράθεσης.

Τελικά, μια Γαλλίδα με το όνομα Marguerite Perey θα ήταν αυτή που θα βάφτιζε το στοιχείο 87 με το όνομα της πατρίδας της. Το 1938, σε ηλικία 29 ετών, η Perey είχε εργαστεί στο Institut du Radium στο Παρίσι για δέκα χρόνια. Ξεκίνησε την καριέρα της εκεί ως προσωπική βοηθός της Marie Curie.

Η Marguerite Perey το 1938

Οι ερευνητές του ινστιτούτου μελετούσαν το ακτίνιο, ένα ραδιενεργό στοιχείο με ατομικό αριθμό 89, το οποίο ανακαλύφθηκε το 1899. Οι επιστήμονες δεν γνώριζαν πολλά πράγματα γι’ αυτό. Το στοιχείο παρουσίαζε πειραματικές προκλήσεις λόγω της σπανιότητάς του: οι τεχνικοί του ινστιτούτου ανέκτησαν μόνο 1,5 μιλι-γραμμάρια ακτινίου από δέκα τόνους ορυκτού ουρανίου. Επιπλέον, δυσκολεύτηκαν να διαχωρίσουν το ακτίνιο από το χημικά παρόμοιο στοιχείο του, το λανθάνιο. Η συνήθης ρουτίνα της Perey στο ινστιτούτο ήταν να απομονώνει το ακτίνιο από το μετάλλευμα.

Λίγο μετά τα Χριστούγεννα του 1938, η Perey ανακάλυψε ένα περίεργο σήμα κατά τη μέτρηση της εκπομπής βήτα από τα δείγματά της. Η ακτινοβολία αυξήθηκε τα πρώτα 20 λεπτά περίπου, υποδεικνύοντας ότι το ακτίνιο διασπάται προς έναν θυγατρικό πυρήνα που εκπέμπει ακτινοβολία βήτα. Η Perey υποψιάστηκε ότι ο πυρήνας αυτός ήταν το στοιχείο 87. Ζήτησε άδεια τριών εβδομάδων για να ερευνήσει τις ιδέες της. Αλλά ο προϊστάμενός της, André Debierne, ενώ αρχικά απέρριψε το αίτημά της, τελικά συμφώνησε, δηλώνοντας ότι θεωρούσε «την ιδέα ανόητη που θα οδηγούσε σε αποτυχία».

Μέχρι στις 7 Ιανουαρίου 1939, η Perey αναμειγνύοντας διάφορες χημικές ουσίες, διαπίστωσε ότι η άγνωστη ουσία είχε παρόμοιες χημικές ιδιότητες με το καίσιο, σαν αλκαλικό μέταλλο. Κατέληξε στο συμπέρασμα ότι είχε βρει το στοιχείο 87, το οποίο είχε χρόνο ημιζωής 21 λεπτά. Αρχικά η Perey το ονόμασε ακτίνιο K.

Αλλά το επιστημονικό κατεστημένο δεν υιοθέτησε το συμπέρασμά της. Ο βραβευμένος με νόμπελ φυσικός Jean Perrin, δεν στήριξε την ανακάλυψή της. Ο Perrin δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι ο συνεργάτης του Hulubei, ήταν εκείνος που ανακάλυψε το στοιχείο 87 (ως μολδάβιο) και το ακτίνιο K της Perey ήταν απλώς ένα ισότοπο του σταθερού μολδαβίου.

Το επιστημονικό κατεστημένο δεν αναγνώριζε την ανακάλυψή της μέχρι το 1946 και αυτό την πίκρανε ανεπανόρθωτα. Όμως, ανεξάρτητοι ερευνητές απέρριψαν το μολδαβιο αφού οι πυρηνικές μελέτες διαπίστωσαν ότι το στοιχείο 87 δεν διέθετε σταθερά ισότοπα. Έτσι, η Διεθνής Επιτροπή Ονοματολογίας κάλεσε την Perey να βαφτίσει το στοιχείο. Η πρώτη της πρόταση ήταν «catium», αναφερόμενη στη λέξη «cation-κατιόν», αλλά η προϊσταμένη της, Irène Joliot-Curie, σημείωσε ότι στους αγγλόφωνους το όνομα αυτό θα θύμιζε την λέξη «cats». Η Perey επέλεξε τελικά το «φράγκιο», δημιουργώντας ένα δεύτερο στοιχείο μετά το γάλλιο που έπαιρνε το όνομά του από τη Γαλλία.

Το 1939, η Perey δεν ήταν ούτε καν πτυχιούχος πανεπιστημίου. Σπούδασε μετά την ανακάλυψή της και πήρε το διδακτορικό της το 1946 από το πανεπιστήμιο του Παρισιού. Συνέχισε να μελετά το στοιχείο φράνγκιο και το 1949 ορίστηκε ως επικεφαλής της πυρηνικής χημείας στο πανεπιστήμιο του Στρασβούργου. Το 1962 έγινε η πρώτη γυναίκα που εξελέγη στη Γαλλική Ακαδημία Επιστημών.

Αλλά η έρευνα της Perey είχε ακριβό τίμημα για την ίδια: η έκθεσή της στην ακτινοβολία προκάλεσε βλάβες στην υγεία της. Πέθανε το 1975 από καρκίνο στα οστά σε ηλικία 65 ετών.

Σήμερα υπάρχουν ερευνητές όπως ο Luis Orozco που δημιουργούν φράγκιο σε επιταχυντές. Ο Orozco μελετά ένα ισότοπο του φράγκιου που έχει χρόνο ημιζωής περίπου τρία λεπτά, με σκοπό την διερεύνηση της ασθενούς πυρηνικής δύναμης. Χρειάστηκαν πάνω από είκοσι χρόνια ώστε η ερευνητική του ομάδα καταφέρει την παραγωγή, την παγίδευση και τον χειρισμό του φράγκιου. Άλλοι ερευνητές σύμφωνα με τον Orozco έχουν επίσης προτείνει τα μόρια φραγκίου ως υποψήφια για την μελέτη της συμμετρίας αντιστροφής του χρόνου.

Ίσως τελικά μέσα από αυτές τις μελέτες βασικής έρευνας το φράγκιο καταφέρει να αποτινάξει την ταμπέλα του πιο άχρηστου αλκαλίου.

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Δ. Νανόπουλος: Να καταλάβουμε την μοναδικότητά μας στο Σύμπαν

| 0 ΣΧΟΛΙΑ

Ο καθηγητής και μέλος της Ακαδημίας Αθηνών Δημήτρης Νανόπουλος, καταθέτει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ τις σκέψεις του για τη νέα χρονιά:

Κύριε Νανόπουλε, το 2022 είναι ένα έτος προσδοκιών για τις επιστήμες; Και ποιες είναι για εσάς αυτές οι προσδοκίες;

Οι πιο ενδιαφέρουσες επιστημονικές ανακαλύψεις γίνονται συνήθως αναπάντεχα, όχι τόσο για τους επιστήμονες που τις δημιουργούν, αλλά για όλους τους άλλους. Πράγματι, βρισκόμαστε σε μια εύφορη εποχή για τη Φυσική των Στοιχειωδών Σωματιδίων και της Κοσμολογίας και περιμένουμε το 2022 να είναι ακόμα πιο συναρπαστικό και να συνεχίσει να αποδίδει τους καρπούς μιας προσπάθειας πολλών ετών. Η πρόοδος ως προς την κατανόηση της αρχής του Σύμπαντος και της εξέλιξής του, χρησιμοποιώντας δεδομένα από το τηλεσκόπιο PLANCK και άλλες συναφείς παρατηρήσεις, είναι απίστευτη. Θεωρώ ότι το 2022 θα μας φέρει πιο κοντά σε μια Θεωρία του Παντός, σε πλήρη αρμονία με τα πειραματικά δεδομένα, εάν δεν έχει ήδη προταθεί…

Η επόμενη μεγάλη ανακάλυψη δεν θα έρθει επομένως από τις νέες τεχνολογίες αλλά από τη Φυσική;

Οι περισσότερες νέες τεχνολογίες αποτελούν απόρροιες και εφαρμογές της επιστήμης της Φυσικής. Από την άλλη, η εξέλιξη της Φυσικής εξαρτάται από τη χρήση και τον συνδυασμό πολλών νέων τεχνολογιών που επεξεργάζονται δεδομένα και επιβεβαιώνουν ή απορρίπτουν αντίστοιχα τα προτεινόμενα θεωρητικά μοντέλα ερμηνείας του Σύμπαντος. Κατά συνέπεια, πρόκειται για συγκοινωνούντα δοχεία που οδηγούν στη δημιουργία νέων προϊόντων/υπηρεσιών ή αντίστοιχα για κομμάτια ενός παζλ που ενώνονται και δημιουργούν νέες, πιο ολοκληρωμένες απεικονίσεις και προοπτικές του κόσμου μας. Η Φυσική εδώ και 120 χρόνια από τότε που ο Max Planck εισήγαγε την έννοια του κβάντου, δεν έχει πάψει να μας εκπλήσσει θετικά, και ευελπιστώ ότι και το 2022 δεν αποτελέσει εξαίρεση στον κανόνα.

Είναι πάντως οι νέες τεχνολογίες που τραβούν την περιέργειά μας και εξάπτουν την φαντασία μας, όπως συνέβη πρόσφατα με το metaverse. Δεν αισθάνεσθε πως η δική σας επιστήμη – η επιστήμη της Θεωρίας της Σχετικότητας, του Bing Bang και του μποζονίου Ηiggs μεταξύ άλλων – αδικείται ή υποεκτιμάται;

Είναι λογικό οι νέες τεχνολογίες που χρησιμοποιούμε συνεχώς, στους υπολογιστές και στα έξυπνα κινητά, να τραβούν την προσοχή μας και να εξάπτουν τη φαντασία μας, καθώς επηρεάζουν όλο και περισσότερο την καθημερινότητά μας. Η Θεωρία της Σχετικότητας, το Big Bang ή το μποζόνιο Higgs είναι έννοιες πιο απόμακρες για τους περισσότερους ανθρώπους. Ωστόσο, αποτελούν τα βασικά συστατικά μιας βαθύτερης κατανόησης του Σύμπαντος και της θέσης του ανθρώπου σ’ αυτό. Οι θεωρητικοί φυσικοί είναι πια συνηθισμένοι σε αυτή την κατάσταση, όμως δεν αισθάνονται καθόλου αδικημένοι. Αντίθετα, αναπληρώνουν τις όποιες «απώλειες» νιώθοντας τέτοια ικανοποίηση για τη συμμετοχή τους σε μια πραγματικά μεγάλη ανακάλυψη, που όμοιά της δεν υπάρχει…

Φάνηκε από την πανδημία: πολλοί συνάνθρωποι μας αντιμετωπίζουν την επιστήμη με καχυποψία, άρνηση ή ακόμη και φόβο. Πώς το εξηγείτε;

Κακή πληροφόρηση και άγνοια. Όπως έλεγε ο μεγάλος Ιταλός Φυσικός Enrico Fermi «η γνώση είναι δύναμη, αλλά για πολύ καιρό ακόμη η άγνοια δεν θα σημαίνει αδυναμία».

Σε τι θα θέλατε να μας κάνει σοφότερους η νέα χρονιά;

Να καταλάβουμε τη μοναδικότητά μας σ’ αυτό το Σύμπαν. Είμαστε μια απειροελάχιστη χωρο-χρονική κουκίδα. Η ζωή μας είναι από δω έως εκεί. Αυτό πρέπει να προσπαθήσουμε να το κατανοήσουμε και να το εκμεταλλευτούμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

«Ένας θεωρητικός φυσικός ανεβαίνει με έναν φίλο του στην κορυφή ενός βουνού. Όταν φτάνουν, βγάζει ένα τετράδιο και ένα μολύβι και έπειτα από λίγο λέει στον φίλο του: «Σύμφωνα με τους υπολογισμούς μου, είμαστε στην απέναντι κορυφή»». Τι σας κάνει να σκέφτεστε αυτό το ανέκδοτο;

Θα επικαλεστώ και πάλι τα λόγια του Enrico Fermi. «Υπάρχουν δύο πιθανές εξελίξεις: Αν το αποτέλεσμα επαληθεύει την υπόθεση, θα έχεις κάνει μια μέτρηση. Αν το αποτέλεσμα δεν συμφωνεί με την υπόθεση, τότε θα έχεις κάνει μια ανακάλυψη». Ωστόσο, θα συμπληρώσω ότι οι θεωρητικοί φυσικοί μπορεί κάπου-κάπου να κάνουν και λάθος…

Πηγή

Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...

Φαϊνμάνιο (Feynmanium): Το τέλος του περιοδικού πίνακα στοιχείων;

| 0 ΣΧΟΛΙΑ
Το στοιχείο με ατομικό αριθμό 137 ως Feynmanium (συναναντάται και με το σύμβολο Uts ως Untriseptium)

Θα τελειώσει κάποτε ο περιοδικός πίνακας των στοιχείων; Ο αστικος μύθος λέει πως ο Ρίτσαρντ Φάυνμαν είχε θέσει ένα τέλος στο περιοδικό σύστημα μετά το υποθετικό στοιχείο 137, που ονομάζεται untriseptium ή ανεπίσημα feynmanium προς τιμήν του. Το επιβεβαιώνει και ο Σουμπραμανιάν Τσαντρασεκάρ στο άρθρο του με τίτλο ‘On stars, their evolution and their stability‘, γράφοντας ‘πως ατομικός αριθμός Ζ=137, θέτει το όριο για τον μέγιστο αριθμό πρωτονίων που θα μπορούσε να έχει ένας πυρήνας ώστε να επιτρέπεται σταθερή τροχιά σε ένα ηλεκτρόνιο – διαφορετικά παραβιάζεται η σχετικότητα’. Είναι πολύ εύκολο να δειχθεί για ένα υδρογονοειδές ιόν ότι για Ζ>137 το ηλεκτρόνιο στην θεμελιώδη κατάστασή του θα είχε ταχύτητα μεγαλύτερη του φωτός.

Η κατάρρευση του μοντέλου Bohr για Ζ=137

Ο Louis de Broglie ήταν ο πρώτος που είδε τα τροχιακά ηλεκτρόνια ενός ατόμου ως στάσιμα κύματα, συνδέοντας την ορμή του ηλεκτρονίου με το μήκος κύματος ενός στάσιμου κύματος: \lambda=\frac{h}{p} . Παίρνοντας την σκυτάλη ο Niels Bohr θεώρησε ότι για να σχηματιστεί στάσιμο κύμα σε μια τροχιά ακτίνας r πρέπει το μήκος της τροχιάς να είναι ακέραιο πολλαπλάσιο του μήκους κύματος 2 \pi r=n \lambda, όπου n=1,2, \cdots . Χρησιμομοιώντας την σχέση του de Broglie για το μήκος κύματος του ηλεκτρονίου \lambda=h/p , κατέληξε στην συνθήκη κβάντωσης για την στροφορμή του ηλεκτρονίου: L=p r = mvr=n h/2\pi (1), όπου n=1,2, \cdots
Έστω ένα υδρογονοειδές ιόν (διαθέτει ένα μόνο ηλεκτρόνιο) με ατομικό αριθμό Ζ. Σύμφωνα με το ατομικό πρότυπο του Bohr, η δύναμη Coulomb που ασκείται από τον πυρήνα στο ηλεκτρόνιο παίζει τον ρόλο της κεντρομόλου δύναμης οπότε: \frac{mv^{2}}{r}=\frac{Ze^{2}}{4\pi \epsilon_{0} r^{2}} (2)
Συνδυάζοντας τις εξισώσεις (1) και (2) παίρνουμε για την ταχύτητα του ηλεκτρονίου:
v=\frac{Ze^{2}}{2 \epsilon_{0}n\,h}, στην οποία αν εισάγουμε την σταθερά λεπτής υφής a=\frac{e^{2}}{2\epsilon_{0}\,h \,c}=\frac{1}{137}, παίρνουμε για την ταχύτητα του ηλεκτρονίου: v=\frac{Z\,c}{137\,n} , όπου c η ταχύτητα του φωτός.
Για Ζ≥137 και n=1, παρατηρούμε ότι η ταχύτητα του ηλεκτρονίου γίνεται μεγαλύτερη ή ίση με την ταχύτητα του φωτός!

Ακόμα και πέρα από το απλοϊκό ατομικό μοντέλο του Bohr, οι υπολογισμοί της κβαντικής θεωρίας πεδίου καταλήγουν στο ίδιο αποτέλεσμα. Στην γειτονιά ενός πυρήνα με πάρα πολλά πρωτόνια είναι δυνατόν να προκληθεί το φαινόμενο Schwinger – να δημιουργηθεί δηλαδή ένα πολύ ισχυρό ηλεκτρικό πεδίο που να «πυροδοτεί το κενό» δημιουργώντας ζεύγη ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων. Αυτό μπορεί να θέσει ένα ανώτερο όριο στον αριθμό πρωτονίων που μπορεί να περιέχει ένας ατομικός πυρήνας. Για παράδειγμα σύμφωνα με τον υπολογισμό του Matthew Schwartz στο βιβλίο του «Quantum Field Theory and the Standard Model – σελ.720», για Ζ~137 η ένταση του ηλεκτρικού πεδίο ξεπερνά την κρίσιμη τιμή Εc≥1018 Volts/m και το φαινόμενο Schwinger παύει να είναι αγνοήσιμο. Και σ’ αυτόν τον υπολογισμό ο ατομικός αριθμός 137 σηματοδοτεί πάλι το τέλος του περιοδικού πίνακα στοιχείων.

Βέβαια στους παραπάνω υπολογισμούς ο πυρήνας θεωρείται ως σημειακό φορτίο. Αν γίνουν ακριβέστεροι υπολογισμοί λαμβάνοντας υπόψιν και το μέγεθος του πυρήνα, τότε θα μπορούσαν θεωρητικά να υπάρξουν στοιχεία και με Ζ>137, τουλάχιστον μέχρι Ζ=173.

Ακολουθούν δυο σχετικά βίντεο του Sir Martyn Poliakoff από το πανεπιστήμιο του Nottingham:

1. Feynmanium (?)

2. Bigger Periodic Table (αναφέρεται στην εργασία του Pekka Pyykkö: ‘A suggested periodic table up to Z ≤ 172, based on Dirac–Fock calculations on atoms and ions‘)

 
 
Κατηγορίες:
Και κάτι άλλο...
web design by